پیام رسان بله
از منشور کوروش تا حقوق معاصر: جایگاه ایران در نظام حقوقی بین‌الملل
از منشور کوروش تا حقوق معاصر: جایگاه ایران در نظام حقوقی بین‌الملل
مهشید یراقی اصفهانی1 وحید اسدی وفا2
1) استادیار گروه حقوق بین الملل، دانشکده حقوق و الهیات، دانشگاه شهید اشرفی اصفهانی، اصفهان، ایران
2) دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و الهیات، دانشگاه غیردولتی غیرانتفاعی شهید اشرفی اصفهانی، اصفهان، ایران
کد IOI مقاله
:
AABF-AAGDCD
محل انتشار :
سومین کنفرانس بین المللی پژوهش های کاربردی در علوم انسانی، اقتصاد، مدیریت و حسابداری(icrhema.com/3rd)
چکیده :
ایران به عنوان یکی از کهن‌ترین تمدن‌های بشری، همواره نقشی بنیادین در شکل‌گیری، تحول و توسعه‌ی نظام حقوقی بین‌الملل ایفا کرده است. از دوره هخامنشیان با منشور کوروش که به‌عنوان نخستین سند حقوق بشر شناخته می‌شود، تا ساختارهای دیپلماتیک و اداری منسجم، ایران توانست اصولی همچون آزادی ادیان، منع برده‌داری و احترام به حقوق ملل مغلوب را به نظم جهانی عرضه کند. این میراث حقوقی در دوره‌های بعدی، به‌ویژه اشکانیان و ساسانیان، با توسعه نهادهای حقوقی و روابط دیپلماتیک پیشرفته استمرار یافت و در دوره اسلامی با تلفیق فقه اسلامی و سنت‌های ایرانی، بنیان‌های تازه‌ای در حقوق بین‌الملل پدید آورد. در دوران معاصر، ایران از طریق مشارکت فعال در سازمان‌های بین‌المللی، انعقاد معاهدات چندجانبه و حضور در مراجع قضایی بین‌المللی، جایگاه خود را به‌عنوان بازیگری اثرگذار در عرصه حقوق بین‌الملل تثبیت کرده است. این نقش‌آفرینی گاه با چالش‌های ناشی از تحولات ژئوپلیتیک، فشارهای قدرت‌های بزرگ و تفسیرهای متفاوت از اصول حقوقی مواجه بوده، اما ایران همواره کوشیده است با اتکا به میراث تاریخی و فرهنگی خود، منافع ملی و هویت مستقل خویش را در تعامل با جامعه بین‌المللی حفظ نماید. این پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه منابع کتابخانه‌ای، به بررسی سیر تاریخی و تحول‌آفرین نقش ایران در نظام حقوقی بین‌الملل از عصر هخامنشیان تا جمهوری اسلامی می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که ایران نه‌تنها در بنیان‌گذاری اصول اولیه حقوق بین‌الملل سهم داشته، بلکه در عصر حاضر نیز به‌عنوان بازیگری فعال و گاه چالش‌برانگیز در حوزه‌های حقوق بشر، حقوق بشردوستانه، حقوق دریاها، منع اشاعه هسته‌ای و دیپلماسی چندجانبه حضور داشته است.
کلمات کلیدی : ایران نظام حقوقی بین‌الملل منشور کوروش فقه اسلامی سازمان‌های بین‌المللی دیپلماسی حقوقی