سیر پیشرفت طراحی عملکردی(تک و چندمخاطره ای) با رویکرد بررسی کمبود جایگاه بهینه سازی لرزه‌ای و بازیابی عملکردی

سیر پیشرفت طراحی عملکردی(تک و چندمخاطره ای) با رویکرد بررسی کمبود جایگاه بهینه سازی لرزه‌ای و بازیابی عملکردی

مجید رستمی بهنمیری1 حمیدرضا توکلی2

1) دانشجو دکترا عمران گرایش زلزله، دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل
2) دکترا عمران زلزله-استاد گروه سازه وزلزله، دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل

کد IOI مقاله : AACA-AAHKFG
محل انتشار : دهمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی و هفتمین کنگره بین المللی عمران، معماری و شهرسازی آسیا(10icrsie.com)
چکیده :
    با تحول پارادایمی در مهندسی سازه، طراحی از سطح مقاومت نهایی و مبتنی بر نیرو (FBD) به طراحی مبتنی بر عملکرد (PBD) و سپس بهینه‌سازی مبتنی بر عملکرد (PBDO) ارتقا یافته است. پژوهش حاضر ضمن مرور سیر تاریخی و نرم‌افزاری این تحول، جایگاه و کمبودهای بهینه‌سازی در طراحی عملکردی لرزه‌ای و پیوند آن با بازیابی عملکردی (Functional Recovery) را مورد تحلیل تطبیقی قرار می‌دهد. در این چارچوب، مسیر تحول از رویکردهای مقاومتی تا طراحی چندمخاطره‌ای (Multi-Hazard) و چندهدفه (Multi-Objective) بازخوانی شده و نقش نرم‌افزارهای تحلیلی از ETABS و SAP2000 در مرحله تحلیل خطی تا SeismoStruct و OpenSees در مرحله تحلیل غیرخطی و تلفیق الگوریتم‌های تکاملی نظیر GA، PSO، ACO و NSGA-II در مرحله PBDO تشریح گردیده است. نتایج حاکی از آن است که پیوند مدل‌سازی تحلیلی و بهینه‌سازی متاهیوریستیک، مسیرگذار از طراحی ایستا به طراحی هوشمند و اقتصادی را فراهم ساخته است. همچنین، تحلیل اسناد آیین‌نامه‌ای نظیر FEMA P-58 و ATC-40 نشان می‌دهد که این متون، بیشتر بر دستیابی به سطح ایمنی حداقلی متمرکزند و هنوز به شکل نظام‌مند در حوزه بهینه‌سازی چندهدفه و ارزیابی مولفه‌های اقتصادی–زیست‌محیطی وارد نشده‌اند. از این رو، پژوهش پیشنهادی گام مؤثری در جهت شکل‌گیری چارچوب‌های آینده‌نگر برای «طراحی مبتنی بر عملکرد هوشمند» با محوریت کاهش هزینه، افزایش ایمنی، کاهش زمان بازیابی عملکردی و ارتقای پایداری زیست‌محیطی محسوب می‌شود.

کلمات کلیدی : طراحی عملکردی بهینه‌سازی لرزه‌ای pbdo بازیابی عملکردی