حکمرانی هوشمند و تاب‌آوری شهری: تلفیق فناوری‌های نوین و مشارکت شهروندی در مدیریت بافت‌های فرسوده

حکمرانی هوشمند و تاب‌آوری شهری: تلفیق فناوری‌های نوین و مشارکت شهروندی در مدیریت بافت‌های فرسوده

سجاد امانپور1 فاطمه اسلامی2

1) دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری، دانشگاه گیلان،رشت، ایران؛
2) دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری، دانشگاه گیلان،رشت، ایران؛

کد IOI مقاله : AACA-ABZZED
محل انتشار : دهمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی و هفتمین کنگره بین المللی عمران، معماری و شهرسازی آسیا(10icrsie.com)
چکیده :
    حکمرانی هوشمند شهری به‌عنوان یکی از ارکان کلیدی توسعه پایدار، نقش مهمی در ارتقای کیفیت مدیریت شهری، افزایش شفافیت، بهبود مشارکت شهروندان و کارآمدی نظام تصمیم‌گیری دارد. با پیشرفت فناوری‌های نوظهور مانند اینترنت اشیا، کلان‌داده، هوش مصنوعی، بلاکچین و سیستم‌های مشارکت دیجیتال، مدل‌های جدید حکمرانی شهری در حال شکل‌گیری‌اند. این پژوهش با هدف ارائه یک مدل تلفیقی حکمرانی هوشمند، ابتدا ادبیات موجود در سطح جهانی را مرور کرده، سپس چالش‌های اصلی حکمرانی شهری ایران را تحلیل می‌کند. روش تحقیق ترکیبی است: مرور نظام‌مند ادبیات، تحلیل مضمون داده‌های اسنادی، و مقایسه تطبیقی با شهرهای موفق (سنگاپور، هلسینکی، بارسلونا). یافته‌ها نشان می‌دهد که سه عامل اصلی یعنی شکاف داده‌ای، ضعف مشارکت دیجیتال، و ناهماهنگی نهادی مهم‌ترین مانع توسعه حکمرانی هوشمند در ایران هستند. در پایان، یک مدل پنج‌لایه شامل (نهادسازی هوشمند، داده‌محوری، مشارکت دیجیتال، فناوری‌های هوشمند و تاب‌آوری شهری) ارائه می‌شود. مدل پیشنهادی می‌تواند به‌عنوان نقشه‌راهی برای مدیریت هوشمند و تاب‌آور بافت‌های فرسوده در ایران مورد استفاده قرار گیرد. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنای مناسبی برای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری مدیران شهری در زمینه نوسازی و بهسازی بافت‌های فرسوده قرار گیرد.

کلمات کلیدی : حکمرانی هوشمند تاب‌آوری شهری بافت فرسوده فناوری‌های نوین مشارکت شهروندی توسعه پایدار