خوانش منظرین یک میراث جهانی: ارزیابی منظر و پیاده‌راه گنبد قابوس

خوانش منظرین یک میراث جهانی: ارزیابی منظر و پیاده‌راه گنبد قابوس

ستاره نخشب1

1) کارشناس ارشد معماری منظر، دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران.

کد IOI مقاله : AACC-AAHAFH
محل انتشار : سومین کنفرانس بین المللی پژوهش های کاربردی در مهندسی عمران، معماری و شهرسازی(icarcau.com/3rd)
چکیده :
    گنبد قابوس به‌عنوان یکی از شاخص‌ترین میراث‌های جهانی در ایران، نه‌تنها از منظر تاریخی و معماری حائز اهمیت است بلکه به‌مثابه بخشی از منظر فرهنگی و شهری نیز واجد ارزش‌های منحصربه‌فردی است. با این حال، پروژه‌های ساماندهی اخیر پیرامون این اثر به‌ویژه در حوزه پیاده‌راه‌سازی، پرسش‌هایی اساسی درباره چگونگی بازنمایی هویت تاریخی و تعامل آن با نیازهای معاصر شهروندان برانگیخته است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و تحلیلی، به بررسی ابعاد منظرین این مداخله پرداخته و تلاش می‌کند تا رابطه میان هویت تاریخی، تجربه زیسته کاربران و کیفیت طراحی فضاهای پیرامونی را واکاوی کند. داده‌ها از طریق مشاهده میدانی، تحلیل اسناد و بررسی تطبیقی نمونه‌های مشابه گردآوری شده و با روش تحلیل محتوای کیفی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. نتایج نشان می‌دهد که اگرچه ساماندهی اخیر توانسته دسترسی و خوانایی فضایی محوطه را ارتقا دهد، اما در بازنمایی ارزش‌های فرهنگی و هویتی اثر موفقیت محدودی داشته و گاه منجر به گسست میان بنای تاریخی و بستر اجتماعی پیرامون آن شده است. بر این اساس، توجه به رویکرد منظرین و مشارکت‌محور می‌تواند به بازآفرینی فضایی منجر شود که همزمان حافظ اصالت میراث و پاسخگوی نیازهای جامعه باشد.

کلمات کلیدی : گنبد قابوس منظر فرهنگی پیاده‌راه‌سازی هویت تاریخی بازنمایی ارزش‌ها