راهبردهای استراتژیک ارتقای سیستم های هشدار سریع (EWS) در مدیریت بحران ( مطالعه موردی:شهر تهران)

راهبردهای استراتژیک ارتقای سیستم های هشدار سریع (EWS) در مدیریت بحران ( مطالعه موردی:شهر تهران)

محمود فلاحی ممان1

1) فارغ التحصیل کارشناسی ارشد ،رشته مدیریت اجرایی گرایش استراتژیک، واحد تهران مرکزی ،دانشگاه آزاد اسلامی،ایران

کد IOI مقاله : AACH-AAGFGH
محل انتشار : هفتمین کنفرانس بین المللی و هشتمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری(8iccacs.ir)
چکیده :
    در دنیای معاصر، افزایش بلایای طبیعی و انسانی، نیاز به ارتقای تاب‌آوری و آمادگی شهری را بیش از پیش آشکار می‌سازد. مدیریت بحران به‌عنوان فرآیندی چندوجهی، نیازمند رویکردی جامع است که تمامی مراحل پیشگیری، آمادگی، واکنش و بازسازی را پوشش دهد. سیستم‌های هشدار سریع (EWS) در این چارچوب، ابزارهای حیاتی برای کاهش تلفات و خسارات مالی محسوب می‌شوند. با این حال، اثربخشی این سامانه‌ها محدود به جنبه‌های فنی نیست و نیازمند برنامه‌ریزی استراتژیک، هماهنگی نهادی و مشارکت اجتماعی است.هدف این پژوهش، بررسی راهبردهای استراتژیک ارتقای سیستم‌های هشدار سریع در مدیریت بحران با مطالعه موردی شهر تهران بود. به‌منظور دستیابی به اهداف، پنج محور اصلی شامل شناسایی مخاطرات، ارزیابی وضعیت کنونی EWS، تحلیل SWOT، بررسی آگاهی و مشارکت شهروندان و ارائه راهبردهای عملیاتی طراحی شد. نوآوری تحقیق در بومی‌سازی چارچوب بین‌المللی UNDRR در سطح کلان‌شهر تهران، تلفیق رویکردهای نظری تاب‌آوری شهری، سیستم‌های اجتماعی–فنی و مدیریت ریسک، و تمرکز بر بعد اجتماعی و مشارکت شهروندان نهفته است. همچنین استفاده از تحلیل SWOT برای طراحی راهبردهای عملیاتی شهری، وجه تمایز این پژوهش با مطالعات پیشین است.یافته‌ها نشان داد که تهران با خطرات عمده‌ای همچون زلزله، سیلاب و آلودگی هوا مواجه است و سیستم‌های هشدار موجود، جزیره‌ای و ناکامل عمل می‌کنند. ضعف هماهنگی نهادی، پوشش ناکافی سامانه‌ها، سطح پایین آگاهی و مشارکت شهروندان، و محدودیت منابع مالی از مهم‌ترین موانع اثربخشی EWS بود. بر اساس تحلیل‌ها، راهبردهای استراتژیک پیشنهادی شامل توسعه سامانه یکپارچه هشدار، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین، ارتقای آموزش و مشارکت اجتماعی، و تقویت هماهنگی بین‌بخشی و چارچوب قانونی است.نتیجه‌گیری نشان می‌دهد که ارتقای EWS در تهران تنها با فناوری پیشرفته میسر نیست و موفقیت آن مستلزم تلفیق ابعاد فنی، نهادی و اجتماعی است. پیاده‌سازی این راهبردها می‌تواند تاب‌آوری شهری را افزایش دهد و الگوی عملی برای سایر کلان‌شهرهای پرخطر ارائه کند.

کلمات کلیدی : سیستم هشدار سریع مدیریت بحران شهری تاب آوری شهری راهبردهای استراتژیک مشارکت اجتماعی