نقش الگوهای معماری بومی ترکمن در ارتقای حس مکان: طراحی مجتمع و نقوش فرش » اوی « تفریحی-فرهنگی در گنبد کاووس با الهام

نقش الگوهای معماری بومی ترکمن در ارتقای حس مکان: طراحی مجتمع و نقوش فرش » اوی « تفریحی-فرهنگی در گنبد کاووس با الهام

بهاره محمدی سراب1 سعید حاجی زاده اصل2

1) کارشناس ارشد معماری, دانشگاه غیر انتفاعی علامه محدث نوری
2) کارشناس ارشد معماری, دانشگاه ازاد اسلامی واحد گرگان

کد IOI مقاله : AACH-ABFHGC
محل انتشار : هفتمین کنفرانس بین المللی و هشتمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری(8iccacs.ir)
چکیده :
    هدف این پژوهش، تبیین نقش الگوهای معماری بومی قوم ترکمن در ارتقای حس مکان و ارائه طرح معماری مبتنی بر این الگوها در گنبد کاووس است. پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از چکلیست ارزیابی حس مکان )۱۴ شاخص در چهار مؤلفه کالبدی، ادراکی، اجتماعی و عملکردی( انجام شد. روایی محتوایی چک لیست توسط دو متخصص معماری تأیید و پایایی آن با توافق بینناظران )با ضریب توافق ۸۰٪( سنجیده گردید. مؤلفه های معماری بومی ترکمن شامل مسکن »اوی« )آغاج اوی(، نقش »مارگل« و اصول اقلیمی منطقه استخراج شد. چهار نمونه معماری بومی ترکمن و چهار مرکز فرهنگی تحلیل شدند. یافتهها نشان داد پالن دایره ای اوی در مؤلفه ادراکی )امتیاز ۲/۴ از ۵( و نقش مارگل در مؤلفه کالبدی )امتیاز ۰/۴ از ۵( بیشترین تأثیر را بر حس مکان دارند. طرح پیشنهادی با بهره گیری از این الگوها و اصول اقلیمی )بام شیبدار، کرسی چینی، کوران و سایبان های چوبی( طراحی شد. ارزیابی طرح توسط سه متخصص معماری، امتیاز کلی ۳/۴ از ۵ را برای تقویت حس مکان نشان داد. طراحی مبتنی بر الگوهای بومی ترکمن، ضمن احیای هویت فرهنگی، حس تعلق به مکان را تقویت و جاذبه های گردشگری پایدار ایجاد میکند.

کلمات کلیدی : معماری بومی حس مکان مجتمع تفریحی فرهنگی قوم ترکمن اوی مارگل