کاوش ماندگاری در حافظه جمعی معماری سبک رازی در گنبد سرخ مراغه

کاوش ماندگاری در حافظه جمعی معماری سبک رازی در گنبد سرخ مراغه

مهشاد حسین زاده سومائی1 اسدالله شفیع زاده2

1) دانشجوی پژوهش محور دکتری معماری، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.
2) استادیار گروه معماری، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.

کد IOI مقاله : AACZ-ABCHFE
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی مقاوم سازی لرزه ای(5icst.ir)
چکیده :
    این پژوهش به کاوش ماندگاری در حافظه جمعی معماری سبک رازی با تمرکز بر گنبد سرخ مراغه می‌پردازد. معماری سبک رازی با ویژگی‌های کالبدی، ساختاری و تزئینی خود، بستر مناسبی برای شکل‌گیری، انتقال و تداوم حافظه جمعی در جامعه فراهم می‌آورد. گنبد سرخ مراغه، به‌عنوان نمونه‌ای شاخص از این سبک، نمایشگر تعامل میان فضا، نماد و تجربه اجتماعی شهروندان در طول تاریخ است و نشان می‌دهد که معماری چگونه می‌تواند حافظه و هویت جمعی را تثبیت کند. این پژوهش بر پایه مطالعه موردی طراحی شده و با بررسی دقیق عناصر معماری شامل گنبد، ایوان، تزئینات و نسبت‌های فضایی، نقش آن‌ها در تثبیت خاطره، بازتولید معنا و ایجاد هویت جمعی مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج نشان می‌دهد که ترکیب هندسه، نمادها، تزئینات و فعالیت‌های اجتماعی و آیینی مرتبط با مکان، به‌عنوان عوامل کلیدی ماندگاری در حافظه جمعی عمل می‌کنند. این مطالعه علاوه بر تعمیق درک نظری از رابطه میان معماری و حافظه جمعی، می‌تواند راهنمایی عملی برای حفاظت، مرمت و بهره‌برداری پایدار از میراث فرهنگی و تاریخی فراهم آورد و اهمیت بررسی معماری تاریخی را در شکل‌دهی به هویت فرهنگی و اجتماعی معاصر برجسته سازد. یافته‌ها همچنین بر نقش فعالانه معماری در تجربه زیسته شهروندان و تثبیت حافظه جمعی تأکید می‌کنند و امکان تعمیم برخی اصول سبک رازی به سایر بناهای تاریخی را نشان می‌دهد.

کلمات کلیدی : ماندگاری حافظه جمعی شیوه رازی گنبد سرخ مراغه