پیام رسان بله
تحلیل وضعیت ایران نسبت به کنوانسیون ایمنی هسته‌ای و کنوانسیون حفاظت فیزیکی از مواد هسته‌ای با تمرکز بر چالش‌ها و پیامدها
تحلیل وضعیت ایران نسبت به کنوانسیون ایمنی هسته‌ای و کنوانسیون حفاظت فیزیکی از مواد هسته‌ای با تمرکز بر چالش‌ها و پیامدها
مهشید یراقی اصفهانی1 علی اسدی2
1) استادیار، گروه حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و الهیات، دانشگاه شهيد اشرفی اصفهانی، اصفهان، ايران،
2) دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و الهیات، دانشگاه شهید اشرفی اصفهانی، اصفهان، ایران
کد IOI مقاله
:
AADH-AAFCZZ
محل انتشار :
دومین همایش بین المللی پژوهش های نوین در مدیریت، حقوق، علوم انسانی و کارآفرینی(icmlhe.ir/2nd)
چکیده :
این مقاله به بررسی وضعیت ایران نسبت به دو کنوانسیون کلیدی حقوق بین‌الملل هسته‌ای، یعنی کنوانسیون ایمنی هسته‌ای و کنوانسیون حفاظت فیزیکی از مواد هسته‌ای می‌پردازد؛ اسنادی که در زمینه ایمنی و امنیت هسته‌ای، دولت‌ها را به رعایت استانداردهای فنی، قانونی و نظارتی ملزم می‌کنند. مقررات و سیاست‌های ایران در زمینه ایمنی و امنیت هسته‌ای، عمدتاً بر پایه استانداردهای بین‌المللی، به‌ویژه اسناد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی استوار است. بخش زیادی از چارچوب حقوقی ایران با مفاد این دو کنوانسیون هم‌راستا است، اما در برخی حوزه‌ها اختلافاتی میان قوانین داخلی و استانداردهای بین‌المللی دیده می‌شود و برخی کاستی‌ها در قوانین وجود دارد. ایران تاکنون به هیچ یک از این دو کنوانسیون نپیوسته است، اما از الگوهای ارائه شده در این دو کنوانسیون بهره‌برداری می‌نماید. در این پژوهش، پس از بیان مباحث مربوط به کنوانسیون ایمنی هسته‌ای و کنوانسیون حفاظت فیزیکی از مواد هسته‌ای، وضعیت ایران نسبت به این دو کنوانسیون تحلیل شده و برخی از چالش‌ها و پیامدهای مرتبط با آن‌ها مورد بررسی قرار می‌گیرد. این مقاله با رویکردی توصیفی - تحلیلی و حقوق‌محور، وضعیت فعلی ایران نسبت به این دو کنوانسیون را تبیین می‌کند و پیشنهاداتی کاربردی برای ارتقاء ایمنی و امنیت هسته‌ای کشور ارائه می‌دهد. نتایج نشان می‌دهد که هرچند ایران در راستای همسویی با استانداردهای جهانی گام‌هایی برداشته است، اما به دلیل عدم عضویت در این دو کنوانسیون، دسترسی به استانداردها، تجارب و همکاری‌های بین‌المللی محدود شده و اعتماد جهانی به برنامه هسته‌ای کشور کاهش یافته است؛ بهبود ایمنی و امنیت هسته‌ای نیازمند تعامل فعال با نهادهای بین‌المللی، اجرای استانداردهای جهانی و توسعه ظرفیت‌های داخلی است.
کلمات کلیدی : تأسیسات هسته‌ای ایمنی هسته‌ای مواد هسته‌ای حفاظت فیزیکی نهاد نظارتی