طراحی چارچوب پاسخگویی سازمانی در برابر فشارهای نهادی چند گانه
طراحی چارچوب پاسخگویی سازمانی در برابر فشارهای نهادی چند گانه
مرضیه ستاری نجف آبادی1 بیتا یزدانی2
1) دانشجوی دکتری
2) دانشیار
کد IOI مقاله
:
AAHC-ABHHHG
محل انتشار :
کنفرانس ملی مدیریت، تجاری سازی، اقتصاد دانش بنیان و سرمایه گذاری برای تولید(impeb.ir)
چکیده :
چکیده
نظریه نهادی یکی از چارچوبهای مسلط در تبیین رفتار سازمانهاست که در رویکردهای اولیه، سازمانها را عمدتاً کنشگرانی منفعل در برابر فشارهای نهادی و الزامات همشکلی تصویر میکرد. با این حال، افزایش پیچیدگی محیطهای سازمانی و تکثر منطقهای نهادی، زمینهساز گذار ادبیات نهادی به رویکردی پویا، فرایندی و کنشگرایانه شده است. هدف مقاله مروری حاضر، تحلیل و ترکیب مفهومی ادبیات نظریه نهادی در حوزه سازمان با تمرکز بر منطقهای نهادی، پیچیدگی نهادی و پاسخهای سازمانی است.
این پژوهش با رویکرد مرور نظری–تحلیلی و بر اساس تحلیل تطبیقی مقاله های منتخب از نشریات معتبر بینالمللی انجام شده است. تحلیل دادهها از طریق تحلیل محتوای کیفی و تماتیک صورت گرفت و مفاهیم کلیدی در قالب مقایسه نظاممند و ترکیب مفهومی بازتفسیر شدند. یافتهها نشان میدهند که سازمانها در اغلب میدانهای نهادی با تعدد و تعارض منطقهای نهادی مواجهاند و این وضعیت، شکلگیری پیچیدگی نهادی پایدار را بهدنبال دارد. سازمانهای هیبریدی بهعنوان بستر اصلی این پیچیدگی ظاهر میشوند و از طریق راهبردهایی چون تفکیک، تلفیق، گزینش انتخابی و سازگاری تدریجی، به الزامات متعارض پاسخ میدهند. نتایج نشان میدهد که این پاسخها ماهیتی ایستا و خطی ندارند، بلکه در تعامل مستمر با زمینه نهادی، زمان و سطح تحلیل تحول مییابند. در این میان، مشروعیت نهادی بهعنوان سازوکار مرکزی رفتار سازمانها، نه یک وضعیت نهایی بلکه فرایندی پویا، نسبی و مذاکرهای تلقی میشود. بر این اساس، مقاله یک مدل مفهومی فرایندی و چرخهای ارائه میکند که چگونگی شکلگیری پیچیدگی نهادی، کنشگری سازمانی، راهبردهای پاسخ و بازپیکربندی منطقهای نهادی را بهصورت یکپارچه تبیین میکند. این مدل با گذار از رویکردهای ایستا، سهمی نظری در تعمیق فهم پویایی نهادی در سازمانها و ترسیم مسیرهای پژوهشی آینده دارد.
کلمات کلیدی : نظریه نهادی فشارهای نهادی پاسخگویی سازمانی