تبیین مدل کیفی دوسوگرایی شهروندی در مدیران صنایع فولاد ایران با رویکرد نظریه داده بنیاد

تبیین مدل کیفی دوسوگرایی شهروندی در مدیران صنایع فولاد ایران با رویکرد نظریه داده بنیاد

ندا کربنده1 ابولفضل صادقیان2 مژده ربانی3 محمد تقی هنری4

1) 1- دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران. رایانامه:
2) استادیارگروه مدیریت صنعتی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران. رایانامه:
3) 3- استادیار گروه مدیریت صنعتی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران. رایانامه:
4) 4. استادیار گروه مدیریت صنعتی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران. رایانامه:

کد IOI مقاله : AAHC-ACZAHG
محل انتشار : کنفرانس ملی مدیریت، تجاری سازی، اقتصاد دانش بنیان و سرمایه گذاری برای تولید(impeb.ir)
چکیده :
    پدیده دوسوگرایی شهروندی به وضعیت پیچیده‌ای اشاره دارد که در آن مدیران به‌طور هم‌زمان با انتظارات و گرایش‌های مثبت و منفی نسبت به ایفای رفتارهای شهروندی در سازمان مواجه می‌شوند. این پدیده، به‌ویژه در صنایع فولاد که دارای ساختارهای پیچیده، فشارهای عملیاتی، الزامات تولیدی و تعامل گسترده با ذی‌نفعان هستند، می‌تواند بر نحوه تصمیم‌گیری، روابط سازمانی و عملکرد مدیران تأثیرگذار باشد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل پدیده دوسوگرایی شهروندی در مدیران صنایع فولاد ایران و ارائه مدل کیفی تبیین‌کننده این پدیده انجام شده است. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر رویکرد، کیفی و مبتنی بر روش نظریه داده‌بنیاد با رویکرد نظام‌مند اشتراوس و کوربین است. مشارکت‌کنندگان پژوهش را خبرگان، متخصصان و مدیران مرتبط با صنایع فولاد تشکیل دادند که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند و سپس گلوله‌برفی انتخاب شدند و فرایند مصاحبه تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. در نهایت، 14 نفر در بخش کیفی مورد مطالعه قرار گرفتند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA و طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند که 112 مقوله و در نهایت مفاهیم و مقوله‌های فرعی مرتبط با مدل پژوهش شکل گرفتند. یافته‌های کدگذاری محوری نشان داد که تفاوت ارزش‌ها، انحراف سیاسی، انحراف تولیدی و انحراف مالی به‌عنوان شرایط علی، زمینه شکل‌گیری دوسوگرایی شهروندی را فراهم می‌کنند. همچنین ناکارآمدی محیطی، جنبه‌های آموزشی، عوامل فردی، مسائل فنی، ضعف سازمانی و مسائل اطلاعاتی به‌عنوان شرایط زمینه‌ای و عوامل شخصیتی مدیر و بی‌ثباتی فرهنگ سازمانی به‌عنوان شرایط مداخله‌گر، شدت و نحوه بروز این پدیده را تحت تأثیر قرار می‌دهند. پدیده محوری دوسوگرایی شهروندی نیز در ابعادی نظیر تعلق اجتماعی، تفاوت ارزشی، عوامل روان‌شناختی و عوامل اجتماعی تبیین شد. راهبردهای کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدت شناسایی گردید که پیامدهایی همچون پویایی اجتماعی، پیامدهای اجتماعی و توسعه ساختاری را به دنبال دارند.

کلمات کلیدی : دوسوگرایی شهروندی مدیران صنایع فولاد رفتار شهروندی سازمانی نظریه داده‌بنیاد کدگذاری محوری مدل کیفی