پارادوکس بهره‌وری دیجیتال و کار نامرئی در سازمان‌های دولتی با تأکید بر بازتوزیع بارکاری و پیامدهای سازمانی

پارادوکس بهره‌وری دیجیتال و کار نامرئی در سازمان‌های دولتی با تأکید بر بازتوزیع بارکاری و پیامدهای سازمانی

محمدرضا شریفی1 محمود ظهوری2

1) دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران
2) دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران

کد IOI مقاله : AAHC-ACZEDZ
محل انتشار : کنفرانس ملی مدیریت، تجاری سازی، اقتصاد دانش بنیان و سرمایه گذاری برای تولید(impeb.ir)
چکیده :
    تحول دیجیتال در سازمان‌های دولتی، اگرچه با هدف افزایش بهره‌وری، تسهیل فرایندها و کاهش هزینه‌های اداری دنبال می‌شود، الزاماً به کاهش کار واقعی کارکنان منجر نمی‌شود. مطالعه حاضر با هدف تبیین پارادوکس بهره‌وری دیجیتال و کار نامرئی در سازمان‌های دولتی، با تأکید بر بازتوزیع بارکاری و پیامدهای سازمانی، به شیوه مروری و با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی انجام شد. برای این منظور، مطالعات بین‌المللی مرتبط با تحول دیجیتال، بهره‌وری، کار نامرئی، بارکاری، خودمختاری شغلی، فشار فناورانه و پیامدهای سازمانی بررسی و یافته‌های آنها به‌صورت تلفیقی تحلیل شد. نتایج نشان داد که دیجیتالی‌شدن از یک سو می‌تواند با کاهش برخی فعالیت‌های دستی، بهبود مدیریت اطلاعات، تسهیل هماهنگی و استانداردسازی وظایف، ظرفیت بهره‌وری را افزایش دهد؛ اما از سوی دیگر، به ظهور فعالیت‌های جدیدی مانند پشتیبانی، نگهداری، اصلاح و اعتبارسنجی داده‌ها، هماهنگی و جبران کاستی‌های فناوری منجر می‌شود که بخش مهمی از آنها در نظام رسمی کار قابل مشاهده نیستند. همچنین، دیجیتالی‌شدن می‌تواند با تشدید سرعت کار، افزایش وقفه‌ها، گسترش زمان کار و انتقال بخشی از فعالیت‌ها به خارج از ساعات رسمی، بارکاری واقعی کارکنان را افزایش دهد. یافته‌ها همچنین از رابطه متقابل میان دیجیتالی‌شدن و بارکاری و پیامدهایی همچون کاهش خودمختاری، افزایش فشار و فرسودگی، کاهش بهزیستی و شکل‌گیری رفتارهای سازگاری یا کناره‌گیری حکایت دارد. در مجموع، بهره‌وری دیجیتال زمانی پایدار واقعی است که کار نامرئی و هزینه‌های پنهان تحول دیجیتال به‌صورت نظام‌مند و عادلانه شناسایی و در طراحی مجدد مشاغل، تخصیص منابع و ارزیابی عملکرد لحاظ شود.

کلمات کلیدی : بهره‌وری دیجیتال کار نامرئی تحول دیجیتال بازتوزیع بارکاری پیامدهای سازمانی