هوش مصنوعی به عنوان همکار هوشمند مدیر پروژه: شناسایی چالش‌ها و فرصت‌ها

هوش مصنوعی به عنوان همکار هوشمند مدیر پروژه: شناسایی چالش‌ها و فرصت‌ها

هانیه بهرامی1 شایان حجت پناه2

1) کارشناسی ارشد، مدیریت پروژه ساخت، دانشگاه مهر البرز
2) تدريس¬يار كارشناسي ارشد مديريت پروژه و ساخت موسسه آموزش عالي مهرالبرز

کد IOI مقاله : AAHD-ABGKZD
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری اطلاعات، نانوتکنولوژی، هوش مصنوعی و آینده پژوهی فناوری (itnaf.ir)
چکیده :
    مدیریت پروژه در عصر دیجیتال با پیچیدگی‌های فزاینده‌ای مواجه است که روش‌های سنتی توانایی پاسخگویی به آنها را ندارند و هوش مصنوعی به‌عنوان یکی از فناوری‌های تحول‌آفرین، نویدبخش دگرگونی بنیادین در این حوزه است. این پژوهش مروری با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی به‌عنوان همکار هوشمند در فرآیند مدیریت پروژه و شناسایی فرصت‌ها و چالش‌های پیش‌روی مدیران پروژه انجام شده است. بدین منظور، مقالات معتبر از پایگاه‌های علمی با رویکرد مرور نظام‌مند انتخاب و در حوزه‌های دانش مدیریت پروژه بر اساس راهنمای PMBOK دسته‌بندی و تحلیل شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که هوش مصنوعی از یک ابزار محاسباتی صرف به یک همکار هوشمند و شریک راهبردی تکامل یافته و کاربردهای تحول‌آفرین آن عمدتاً در حوزه‌های برنامه‌ریزی و زمان‌بندی، مدیریت ریسک، کنترل پروژه و تخصیص منابع متمرکز شده است؛ در حالی که حوزه‌های نرم‌تر نظیر مدیریت ذی‌نفعان و ارتباطات همچنان در مراحل اولیه پذیرش قرار دارند. در عین حال، پیاده‌سازی موفق هوش مصنوعی با چالش‌های جدی از جمله کیفیت داده‌ها، شفافیت و مسئولیت‌پذیری الگوریتم‌ها، امنیت اطلاعات، مقاومت سازمانی، شکاف مهارتی و هزینه‌های پیاده‌سازی مواجه است و فرصت‌های نوظهوری نظیر صنعت 5.0، دوقلوهای دیجیتال و همکاری پیشرفته انسان-ماشین، افق‌های جدیدی را پیش روی مدیران پروژه قرار داده‌اند که نیازمند بازتعریف نقش مدیر پروژه به‌عنوان یک رهبر استراتژیک و تسهیل‌گر همکاری انسان-هوش مصنوعی است. در نهایت، موفقیت در بهره‌گیری از هوش مصنوعی در مدیریت پروژه، بیش از آنکه به فناوری وابسته باشد، به ایجاد تعادل میان توان محاسباتی ماشین و توانمندی‌های شناختی، عاطفی و اخلاقی انسان، توسعه فرهنگ داده‌محور، آموزش مستمر کارکنان و تدوین چارچوب‌های اخلاقی و حکمرانی داده بستگی دارد. هوش مصنوعی جایگزین مدیر پروژه نخواهد شد، بلکه به‌عنوان همکار هوشمند، او را در مسیر تصمیم‌گیری‌های آگاهانه‌تر و اثربخش‌تر یاری خواهد کرد و آینده مدیریت پروژه از آن کسانی است که بتوانند با این همکار نوین به‌درستی همکاری کنند.

کلمات کلیدی : هوش مصنوعی مدیریت پروژه همکار هوشمند صنعت 5 0 استاندارد pmbok