زیبایی‌شناسی و معنا در تصاویر تولیدشده با هوش‌مصنوعی

زیبایی‌شناسی و معنا در تصاویر تولیدشده با هوش‌مصنوعی

حنانه افضلی1 زهرا حسین‌نژاد2

1) دانشجوی کارشناسی ارتباط‌ تصویری دانشکده هنر و معماری دانشگاه علم و فرهنگ، تهران،
2) استادیار، عضو هیات علمی دانشکده هنر و معماری دانشگاه علم و فرهنگ، تهران،

کد IOI مقاله : AAHD-ABKKFF
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری اطلاعات، نانوتکنولوژی، هوش مصنوعی و آینده پژوهی فناوری (itnaf.ir)
چکیده :
    گسترش سریع تصویرسازی مولد مبتنی بر هوش مصنوعی، پرسش‌های بنیادینی درباره ماهیت هنر، اصالت اثر و ادراک مخاطب برانگیخته است. پژوهش‌های موجود عمدتاً بر دو محور متمرکز بوده‌اند: پرسش فلسفی درباره هنر بودن آثار مولد و پرسش روان‌شناختی درباره واکنش مخاطب؛ بااین‌حال، پیوند میان این دو حوزه کمتر مورد توجه قرار گرفته است. این مقاله با تحلیل پژوهش‌های معاصر، چارچوبی یکپارچه برای تبیین ادراک زیبایی‌شناختی و معنایی مخاطب در مواجهه با تصاویر مولد پیشنهاد می‌کند. در گام نخست، چارچوب مفهومی تصویرسازی مولد و زیبایی‌شناسی بصری بررسی می‌شود و ابهام مرز میان بازآرایی سبک و خلاقیت اصیل نشان داده می‌شود. سپس نقش معنا، احساس و ارتباط انسانی در مواجهه با آثار مولد واکاوی شده و وابستگی ارتباط عاطفی مخاطب به حضور انسانی مورد پرسش قرار می‌گیرد. در ادامه، سوگیری‌های شناختی مؤثر بر ادراک مخاطب و تأثیر تعامل بلندمدت با فناوری‌های مولد بر پذیرش عمومی بررسی می‌شود. یافته‌ها نشان می‌دهد که ادراک مخاطب نه صرفاً تابع کیفیت بصری، بلکه حاصل برهم‌کنش پیچیده‌ای میان زیبایی‌شناسی، معناپردازی و سوگیری‌های شناختی است. سهم علمی مقاله، تدوین چارچوبی یکپارچه برای پیوند دادن این سه محور در تحلیل ادراک مخاطب است.

کلمات کلیدی : هوش مصنوعی مولد تصویرسازی مولد زیبایی‌شناسی ادراک مخاطب معناپردازی سوگیری شناختی