مدل‌سازی رقومی سه‌بعدی دیجیتال و BIM در ارتقای HSE ساختمان با بهره‌گیری از هوش مصنوعی

مدل‌سازی رقومی سه‌بعدی دیجیتال و BIM در ارتقای HSE ساختمان با بهره‌گیری از هوش مصنوعی

فاطمه اکبرزاده1 عباس کیانی2

1) دانشجوی کارشناسی‌ارشد فتوگرامتری، دانشگاه علوم فنون آریان
2) عضو هیئت‌علمی گروه نقشه‌برداری، دانشکده عمران، دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل

کد IOI مقاله : AAHD-ABKKZC
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری اطلاعات، نانوتکنولوژی، هوش مصنوعی و آینده پژوهی فناوری (itnaf.ir)
چکیده :
    ایمنی، بهداشت و محیط‌زیست (HSE) یکی از ارکان اساسی مدیریت ساختمان‌ها و پروژه‌های عمرانی محسوب می‌شود که نقش مهمی در کاهش حوادث، حفظ سلامت افراد و کنترل اثرات زیست‌محیطی دارد. پیشرفت فناوری‌های دیجیتال در سال‌های اخیر زمینه بهره‌گیری از مدل‌سازی سه‌بعدی رقومی، مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM) و هوش مصنوعی را در مدیریت HSE فراهم کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد مروری–تحلیلی به بررسی نقش و تعامل این فناوری‌ها در شناسایی مخاطرات، ارزیابی ریسک، پایش شرایط ایمنی و بهبود تصمیم‌گیری در پروژه‌های ساختمانی می‌پردازد. مدل‌سازی سه‌بعدی رقومی با ایجاد نمایش دقیق هندسی از ساختمان و محیط پیرامون، امکان تحلیل فضایی و شناسایی نقاط بحرانی را فراهم می‌سازد BIM. نیز با یکپارچه‌سازی اطلاعات هندسی و توصیفی شامل مشخصات مصالح، تجهیزات، فعالیت‌ها و استانداردهای ایمنی، بستری جامع برای مدیریت داده‌های مرتبط با HSE ایجاد می‌کند. در این میان، هوش مصنوعی با تحلیل حجم گسترده‌ای از داده‌های حاصل از مدل‌های سه‌بعدی و BIM، قابلیت پیش‌بینی ریسک‌ها، تشخیص ناهنجاری‌ها، ارائه هشدارهای هوشمند و پشتیبانی از تصمیم‌گیری در شرایط بحرانی را فراهم می‌آورد. نتایج مطالعات نشان می‌دهد که تلفیق این فناوری‌ها موجب بهبود فرآیند ارزیابی ریسک، افزایش دقت پایش ایمنی، ارتقای سلامت شغلی، کاهش اثرات زیست‌محیطی و توسعه فرهنگ HSE در ساختمان‌ها می‌شود. همچنین این رویکرد امکان مدیریت پیشگیرانه مخاطرات و افزایش بهره‌وری در چرخه عمر ساختمان را فراهم می‌کند. در مجموع، یکپارچه‌سازی مدل‌سازی سه‌بعدی رقومی، BIM و هوش مصنوعی می‌تواند به‌عنوان یک سامانه هوشمند مدیریت HSE، نقش مؤثری در کاهش حوادث، ارتقای ایمنی و دستیابی به توسعه پایدار در صنعت ساختمان ایفا نماید.

کلمات کلیدی : ارزیابی ریسک ایمنی ساختمان توسعه پایدار