بررسی نقش نانوسنسورها و فناوری‌های پایش هوشمند عصبی در تحول روش‌های ارزیابی آنی (Real‑Time) در روان‌شناسی بالینی و علوم اعصاب رفتاری

بررسی نقش نانوسنسورها و فناوری‌های پایش هوشمند عصبی در تحول روش‌های ارزیابی آنی (Real‑Time) در روان‌شناسی بالینی و علوم اعصاب رفتاری

نازنین حقیقت بیان1

1) دکتری روانشناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن. (استادیار و هیئت علمی دانشگاه طلوع مهر).

کد IOI مقاله : AAHD-ACZACG
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری اطلاعات، نانوتکنولوژی، هوش مصنوعی و آینده پژوهی فناوری (itnaf.ir)
چکیده :
    در سال‌های اخیر، پیشرفت‌های چشمگیری در حوزه نانوفناوری و فناوری‌های پایش زیستی ایجاد شده است که می‌توانند تحول قابل توجهی در روش‌های ارزیابی روان‌شناختی و عصبی ایجاد کنند. روش‌های سنتی ارزیابی در روان‌شناسی بالینی و علوم اعصاب رفتاری عمدتاً بر پرسشنامه‌ها، مصاحبه‌های بالینی و آزمون‌های مقطعی متکی هستند که اغلب با محدودیت‌هایی مانند وابستگی به گزارش ذهنی افراد، عدم ثبت تغییرات لحظه‌ای و فاصله زمانی میان تجربه روانی و اندازه‌گیری آن همراه هستند. در مقابل، فناوری‌های نوین به‌ویژه نانوسنسورها امکان اندازه‌گیری دقیق و پیوسته برخی نشانگرهای زیستی و عصبی را فراهم می‌کنند و می‌توانند اطلاعات ارزشمندی درباره وضعیت روانی افراد در زمان واقعی ارائه دهند. هدف از این مطالعه مروری بررسی نقش نانوسنسورها و فناوری‌های پایش هوشمند عصبی در تحول روش‌های ارزیابی آنی در روان‌شناسی بالینی و علوم اعصاب رفتاری است. روش پژوهش حاضر از نوع مروری و تحلیلی است و با بررسی مطالعات علمی منتشر شده در حوزه نانوسنسورها، پایش زیستی، علوم اعصاب و سلامت روان انجام شده است. در این پژوهش تلاش شد با مرور پژوهش‌های اخیر، مهم‌ترین فناوری‌های نانوسنسوری مورد استفاده در پایش نشانگرهای زیستی و فعالیت‌های عصبی شناسایی شده و کاربردهای آن‌ها در ارزیابی لحظه‌ای وضعیت روانی و رفتاری مورد تحلیل قرار گیرد. همچنین مطالعاتی که به استفاده از نانوسنسورها در تشخیص و پایش اختلالات روانی و عصبی پرداخته‌اند مورد بررسی قرار گرفتند تا روندهای پژوهشی و ظرفیت‌های این فناوری در حوزه سلامت روان مشخص شود. یافته‌های مطالعات نشان می‌دهد که نانوسنسورها به دلیل حساسیت بالا، اندازه بسیار کوچک و قابلیت ادغام با دستگاه‌های پوشیدنی و سامانه‌های هوشمند، ابزار مناسبی برای پایش پیوسته نشانگرهای زیستی مانند کورتیزول، دوپامین، سروتونین و سایر شاخص‌های مرتبط با فعالیت‌های عصبی هستند. این فناوری‌ها می‌توانند داده‌های زیستی و فیزیولوژیک را به صورت لحظه‌ای در محیط‌های واقعی زندگی ثبت کرده و اطلاعات دقیق‌تری درباره تغییرات حالات هیجانی، استرس، فعالیت شناختی و عملکرد مغز ارائه دهند. علاوه بر این، ترکیب نانوسنسورها با فناوری‌هایی مانند اینترنت اشیای پزشکی و الگوریتم‌های هوش مصنوعی امکان تحلیل پیشرفته داده‌های زیستی و شناسایی الگوهای مرتبط با اختلالات روانی را فراهم می‌کند.

کلمات کلیدی : نانوسنسورها پایش عصبی هوشمند ارزیابی آنی روان‌شناسی بالینی علوم اعصاب رفتاری