ارزیابی کیفیت طراحی بیوفیلیک در مجتمع مسکونی آسمان تبریز بر اساس شاخص‌های مؤثر بر سلامت روان

ارزیابی کیفیت طراحی بیوفیلیک در مجتمع مسکونی آسمان تبریز بر اساس شاخص‌های مؤثر بر سلامت روان

رزیتا فتح اله زاده1 محمدرضا پاکدل فرد2

1) دانشجوی دکتری معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز،
2) دانشیار معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز ،

کد IOI مقاله : AAHE-ABHECC
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های عمران، طراحی و ساخت، انرژی، مواد و ماشین آلات پیشرفته(icaeu.ir)
چکیده :
    امروزه با گسترش شهرنشینی و کاهش ارتباط انسان با طبیعت، توجه به رویکرد طراحی بیوفیلیک به‌عنوان یکی از راهکارهای ارتقای کیفیت محیط‌های مسکونی و سلامت روان ساکنان اهمیت فزاینده‌ای یافته است. طراحی بیوفیلیک با بهره‌گیری از عناصر طبیعی، الگوهای فضایی الهام‌گرفته از طبیعت و تقویت تعامل انسان و محیط طبیعی، می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد محیط‌هایی آرامش‌بخش، کاهش استرس و افزایش رفاه روانی باشد. هدف پژوهش حاضر، ارزیابی کیفیت طراحی بیوفیلیک در مجتمع مسکونی آسمان تبریز بر اساس شاخص‌های مؤثر بر سلامت روان است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–تحلیلی است. گردآوری داده‌ها از طریق مطالعات کتابخانه‌ای، بررسی اسناد و منابع معتبر، مشاهده میدانی، تحلیل کالبدی مجتمع و ارزیابی بر مبنای شاخص‌های طراحی بیوفیلیک انجام شده است. در این راستا، مؤلفه‌هایی نظیر ارتباط بصری با طبیعت، حضور پوشش گیاهی، بهره‌گیری از نور طبیعی، کیفیت تهویه، چشم‌انداز، تنوع فضایی، استفاده از مصالح طبیعی و کیفیت فضاهای باز مورد بررسی قرار گرفته‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که هرچند مجتمع مسکونی آسمان از برخی ویژگی‌های طراحی بیوفیلیک مانند بهره‌مندی از نور طبیعی و فضاهای سبز برخوردار است، اما در برخی شاخص‌ها از جمله تنوع تجربه‌های طبیعی، پیوستگی فضاهای سبز و تقویت تعاملات انسان و طبیعت دارای کاستی‌هایی است. در نهایت، پژوهش پیشنهادهایی برای ارتقای کیفیت طراحی بیوفیلیک در مجتمع‌های مسکونی با هدف بهبود سلامت روان و افزایش کیفیت زندگی ساکنان ارائه می‌کند.

کلمات کلیدی : طراحی بیوفیلیک سلامت روان فضاهای مسکونی مجتمع مسکونی آسمان تبریز