ارائه مدل مفهومی اثرگذاری فرماندهان ایستگاه های آتش نشانی بر توسعه پایدار صنعت ساختمان

محمد عالمی شمامی¹

1) فرمانده شیفت 2 ایستگاه 3 سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری رشت

کد IOI مقاله : AAHE-ACZBCH
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های عمران، طراحی و ساخت، انرژی، مواد و ماشین آلات پیشرفته(icaeu.ir)
چکیده :
    صنعت ساختمان یکی از ارکان اصلی توسعه شهری است و پایداری آن علاوه بر بهره‌وری اقتصادی و زیست‌محیطی، به ایمنی، تاب‌آوری و قابلیت تداوم عملکرد ساختمان‌ها در برابر حوادث نیز وابسته است. در این میان، سازمان‌های آتش‌نشانی و به‌ویژه فرماندهان ایستگاه‌ها، به دلیل برخورداری از تجربه میدانی و ارتباط مستقیم با ساختمان‌ها، شهروندان و نهادهای شهری، می‌توانند نقشی فراتر از پاسخ‌گویی به حوادث ایفا کنند. مقاله حاضر با هدف ارائه مدل مفهومی اثرگذاری فرماندهان ایستگاه‌های آتش‌نشانی بر توسعه پایدار صنعت ساختمان، به روش مفهومی ـ مروری تدوین شده است. مبانی نظری پژوهش بر رویکرد ساختمان پایدار و تاب‌آور در برابر حریق، کاهش خطرپذیری جامعه، حکمرانی مشارکتی و یادگیری سازمانی استوار است. بر اساس مرور ادبیات، اثرگذاری فرماندهان در ابعادی همچون رهبری و فرماندهی، تشخیص و ارزیابی خطر، تصمیم‌گیری، هماهنگی بین‌سازمانی، آموزش و فرهنگ‌سازی، مدیریت دانش، یادگیری از حوادث و کاربرد داده و فناوری قابل تبیین است. این عوامل از طریق پیشگیری و کاهش خطر حریق، بهبود اجرای مقررات، ارتقای آمادگی، افزایش فرهنگ ایمنی، تقویت همکاری نهادی و بهبود تاب‌آوری ساختمان‌ها بر توسعه پایدار صنعت ساختمان اثر می‌گذارند. مدل پیشنهادی، توسعه پایدار را در چهار بعد اقتصادی، اجتماعی، زیست‌محیطی و تاب‌آوری ـ نهادی در نظر می‌گیرد. نتیجه‌گیری مقاله نشان می‌دهد که شهرداری‌ها باید فرماندهان ایستگاه‌ها را در فرایندهای ارزیابی ریسک، کنترل ساخت‌وساز، برنامه‌ریزی ایمنی، آموزش، مدیریت داده و اصلاح مقررات مشارکت دهند. این رویکرد می‌تواند سازمان آتش‌نشانی را از نهادی واکنش‌محور به نهادی پیشگیرانه، داده‌محور و مؤثر در حکمرانی ایمنی ساختمان تبدیل کند.

کلمات کلیدی : فرماندهان آتش‌نشانی توسعه پایدار ایمنی ساختمان تاب‌آوری شهری کاهش خطر حریق