طراحی فضاهای درمانی بیمارستان هوشمند سازگار با ربات‌های خدماتی برای کاهش فشار کاری ناشی از کمبود نیروی انسانی

طراحی فضاهای درمانی بیمارستان هوشمند سازگار با ربات‌های خدماتی برای کاهش فشار کاری ناشی از کمبود نیروی انسانی

زهرا میرزایی1 دکتر محمد رحمانی قصبه2

1) دانشجو کارشناسی ارشد،دانشکده معماری، دانشگاه شهاب دانش قم،
2) عضو هیأت علمی دانشگاه شهاب دانش ، دانشکده معماری، دانشگاه شهاب دانش

کد IOI مقاله : AAHF-ABFBZE
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    در پارادایم نوین شهرهای هوشمند، بیمارستان‌ها به عنوان یکی از پیچیده‌ترین زیرساخت‌های خدماتی، با چالش هم‌زمانِ افزایش تقاضای درمان، کمبود نیروی انسانی و ضرورت ارتقای کیفیت تجربه فضایی کاربران مواجه هستند. در چنین شرایطی، توسعه بیمارستان‌های هوشمند و استفاده از ربات‌های خدماتی به عنوان بخشی از فرآیند تحول دیجیتال در نظام سلامت، به یکی از راهبردهای مهم برای بهبود عملکرد محیط‌های درمانی تبدیل شده است. با این حال، حضور فناوری‌های رباتیک در فضاهای درمانی صرفاً یک مسئله تکنولوژیک نیست، بلکه نیازمند بازاندیشی در نحوه سازماندهی معماری و کیفیت تعامل میان انسان، فضا و فناوری است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش طراحی معماری در شکل‌دهی فضاهای درمانی سازگار با ربات‌های خدماتی، به بررسی مفهوم بیمارستان هوشمند، تعامل انسان–ربات (HRI) و الزامات فضایی ناشی از حضور فناوری‌های هوشمند در محیط‌های درمانی می‌پردازد. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مطالعات اسنادی و تحلیل نمونه‌های مرتبط است. در این راستا، تلاش شده است تا ارتباط میان سازماندهی فضایی، کارایی عملکردی و تجربه کاربر در بیمارستان‌های هوشمند مورد تحلیل قرار گیرد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که طراحی آگاهانه و انعطاف‌پذیر فضاهای درمانی می‌تواند زمینه استقرار مؤثر ربات‌های خدماتی را بدون ایجاد اختلال در فعالیت‌های درمانی فراهم کرده و هم‌زمان کیفیت تعامل میان کاربران انسانی و سامانه‌های هوشمند را ارتقا دهد. همچنین نتایج تحقیق بیانگر آن است که بهره‌گیری از رویکردهای نوین طراحی در بیمارستان‌های هوشمند، علاوه بر کاهش فشار کاری ناشی از کمبود نیروی انسانی، می‌تواند به بهبود بهره‌وری عملکردی، ارتقای تجربه فضایی مراجعین و افزایش هماهنگی میان زیرساخت کالبدی و فناوری‌های هوشمند منجر شود. این پژوهش در نهایت، چارچوبی مفهومی برای طراحی نسل آینده فضاهای درمانی در بستر شهرهای هوشمند ارائه می‌کند.

کلمات کلیدی : بیمارستان هوشمند ربات‌های خدماتی طراحی فضاهای درمانی کاهش فشار کاری کادر درمان