کنترل پروژه داده‌محور در شهرداری‌ها: مرور ساختاریافته داشبوردهای مدیریتی، سامانه‌های اطلاعات پروژه و گزارش‌دهی لحظه‌ای

کنترل پروژه داده‌محور در شهرداری‌ها: مرور ساختاریافته داشبوردهای مدیریتی، سامانه‌های اطلاعات پروژه و گزارش‌دهی لحظه‌ای

محمدحسینی1

1) کارشناسی ارشد مهندسی عمران مدیریت ساخت، دانشگاه ازاد اسلامی واحدتهران مرکزی، ریاست اداره برنامه ریزی ونظارت طرح های عمرانی

کد IOI مقاله : AAHF-ABFFHG
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    شهرداری‌ها هم‌زمان با اجرای پروژه‌های عمرانی، خدماتی، زیست‌محیطی، حمل‌ونقلی و نوسازی شهری، با فشارهای فزاینده‌ای برای شفافیت، پاسخ‌گویی، کنترل هزینه، پایش زمان‌بندی، مدیریت ذی‌نفعان و تصمیم‌گیری سریع مواجه‌اند. نظام‌های سنتی کنترل پروژه، که عمدتاً بر گزارش‌های دوره‌ای، مکاتبات اداری و شاخص‌های پسینی متکی‌اند، در برابر پیچیدگی پورتفوی پروژه‌های شهری و نیاز به واکنش به‌موقع، کفایت محدودی دارند. این مقاله با رویکرد مرور ساختاریافته ـ انتقادی، ادبیات مربوط به کنترل پروژه، سامانه‌های اطلاعات مدیریت پروژه، هوش تجاری، داشبوردهای مدیریتی، گزارش‌دهی لحظه‌ای و داشبوردهای شهری را بررسی و سنتز می‌کند. هدف مقاله، تبیین این مسئله است که داشبوردهای مدیریتی در شهرداری‌ها صرفاً ابزار نمایش داده نیستند، بلکه بخشی از معماری حکمرانی پروژه، یادگیری سازمانی و پاسخ‌گویی عمومی محسوب می‌شوند. روش مقاله بر ترکیب منطق مرور ساختاریافته، مرور دامنه‌ای و تحلیل انتقادی استوار است. پایگاه‌های علمی بین‌المللی و فارسی، کلیدواژه‌های مرتبط با project control، PMIS، dashboard، real-time reporting، municipal projects، smart city dashboard و معادل‌های فارسی آن‌ها در بازه ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۶ مبنای طراحی راهبرد جست‌وجو قرار گرفتند. به‌دلیل نبود داده خام از اجرای کامل جست‌وجوی نظام‌مند، آمار ساختگی درباره تعداد منابع شناسایی‌شده، حذف‌شده یا غربال‌شده ارائه نشده و فرایند به‌صورت پروتکل قابل تکرار گزارش شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که ادبیات موجود از کنترل پسینی به کنترل داده‌محور، از گزارش ثابت به داشبورد تعاملی، و از پایش درون‌سازمانی به حکمرانی شفاف و چندذی‌نفعی حرکت کرده است. بااین‌حال، شکاف‌هایی مانند ضعف داده‌های قابل اعتماد، گسست میان سامانه‌های مالی، فنی و مکانی، کمبود مطالعات تجربی در شهرداری‌ها، خطر سیاست‌زدگی شاخص‌ها و ضعف ارزیابی پیامدهای واقعی داشبوردها همچنان برجاست. مقاله در پایان، چارچوبی شش‌لایه برای استقرار کنترل پروژه داده‌محور در شهرداری‌ها پیشنهاد می‌کند که داده، تحلیل، فرایند کنترل، حکمرانی تصمیم، شفافیت عمومی و یادگیری سازمانی را به‌صورت یکپارچه پیوند می‌دهد.

کلمات کلیدی : کنترل پروژه شهرداری داشبورد مدیریتی گزارش‌دهی لحظه‌ای سامانه اطلاعات مدیریت پروژه هوش تجاری حکمرانی داده پروژه‌های شهری