طراحی دهکده گردشگری با رویکرد معماری پایدار با تأکید بر توسعه اقتصادی منطقه‌ای (نمونه موردی روستای سوغانلو شهرستان پیرانشهر)

طراحی دهکده گردشگری با رویکرد معماری پایدار با تأکید بر توسعه اقتصادی منطقه‌ای (نمونه موردی روستای سوغانلو شهرستان پیرانشهر)

عباس صداقتی1 عبدالسلام عزیزی2

1) دکتری معماری
2) دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه معماری

کد IOI مقاله : AAHF-ABHKBD
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    چکیده : توسعه گردشگری روستایی به‌عنوان یکی از راهبردهای مؤثر در تقویت اقتصاد محلی و تحقق توسعه پایدار، در سال‌های اخیر مورد توجه پژوهشگران و برنامه‌ریزان قرار گرفته است. روستای سوغانلو در شهرستان پیرانشهر با برخورداری از ظرفیت‌های طبیعی، اقلیم کوهستانی و فرهنگ بومی غنی، پتانسیل تبدیل‌شدن به مقصد گردشگری پایدار را دارد، اما این ظرفیت تاکنون به‌صورت نظام‌مند مورد بهره‌برداری قرار نگرفته است. هدف این پژوهش، طراحی مجموعه گردشگری با رویکرد معماری پایدار و بررسی نقش آن در توسعه اقتصادی منطقه‌ای روستای سوغانلو است. پرسش اصلی تحقیق آن است که چگونه می‌توان از طریق طراحی معماری پایدار، زمینه ایجاد اشتغال پایدار، تقویت اقتصاد محلی، کاهش مهاجرت و حفظ هویت فرهنگی منطقه را فراهم ساخت. روش تحقیق از نوع توصیفی–تحلیلی و کیفی بوده و داده‌ها از طریق مطالعات کتابخانه‌ای، تحلیل اسناد علمی و تطبیق چارچوب نظری توسعه گردشگری پایدار با شرایط بستر مورد مطالعه گردآوری و تحلیل شده‌اند. در این راستا، شاخص‌های کالبدی، زیست‌محیطی، اقتصادی و اجتماعی استخراج و مدل مفهومی توسعه ارائه گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که طراحی مجموعه گردشگری در صورت انطباق با اقلیم سرد کوهستانی، استفاده از مصالح بومی، سازماندهی خوشه‌ای سایت و مشارکت فعال جامعه محلی، می‌تواند منجر به ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم، افزایش ماندگاری گردشگران، تقویت صنایع‌دستی و حفظ هویت فرهنگی منطقه شود. همچنین نتایج بیانگر آن است که پیوند هم‌زمان میان طراحی پایدار، مشارکت اجتماعی و سازوکارهای اقتصادی، شرط اساسی تحقق پایداری بلندمدت پروژه است. در نهایت، پژوهش نتیجه می‌گیرد که مجموعه گردشگری پیشنهادی در صورت اجرای مدیریتی و مشارکتی صحیح، قابلیت تبدیل‌شدن به الگویی کاربردی برای توسعه پایدار روستاهای کوهستانی غرب کشور را دارد و می‌تواند به‌عنوان مدلی یکپارچه در پیوند میان معماری پایدار و توسعه اقتصادی منطقه‌ای مورد استفاده قرار گیرد.

کلمات کلیدی : معماری پایدار گردشگری روستایی توسعه اقتصادی مشارکت جامعه محلی حفظ میراث فرهنگی روستاهای کوهستانی