تحلیل مساکن روستای کندوان با زبان الگو

تحلیل مساکن روستای کندوان با زبان الگو

آذر عابدینی1 ریحانه وند حاتمی2

1) دانشجوی کارشناسی مهندسی معماری، دانشگاه تبریز -
2) دانشجوی کارشناسی مهندسی معماری، دانشگاه تبریز -

کد IOI مقاله : AAHF-ABKACF
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    معماری بومی، حاصل انباشت تجربه‌های زیستی، فرهنگی و اقلیمی انسان در طول زمان است و مطالعه آن می‌تواند زمینه شناخت اصول پایدار طراحی را فراهم آورد. روستای تاریخی کندوان به عنوان یکی از شاخص‌ترین نمونه‌های معماری صخره‌ای ایران، واجد الگوهای فضایی و کالبدی منحصربه‌فردی است که تاکنون بیشتر از منظر تاریخی، گردشگری و اقلیمی مورد بررسی قرار گرفته و تحلیل آن بر اساس نظریه زبان الگوی کریستوفر الکساندر کمتر مورد توجه قرار گرفته است. هدف این پژوهش، تحلیل مساکن تاریخی کندوان با بهره‌گیری از دیدگاه الکساندر و شناسایی الگوهای مؤثر در شکل‌گیری ساختار فضایی، کالبدی و معیشتی این خانه‌ها است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و به روش توصیفی–تحلیلی انجام شده و داده‌های آن از طریق مطالعات کتابخانه‌ای و برداشت‌های میدانی گردآوری شده است. در بخش نظری، مفاهیم و الگوهای منتخب از کتاب‌های A Pattern Language، The Timeless Way of Building و The Nature of Order استخراج و به شاخص‌های تحلیلی تبدیل گردید و در بخش میدانی، ده واحد مسکونی تاریخی در روستای کندوان برداشت، مستندسازی و تحلیل شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد معماری مساکن کندوان بر سه دسته الگوی سازماندهی فضایی، کالبدی و معیشتی استوار است و تعامل این الگوها نظامی یکپارچه، چندعملکردی و منطبق با اقلیم و شیوه زندگی ساکنان ایجاد کرده است. نتایج پژوهش بیانگر آن است که زبان الگوی کریستوفر الکساندر چارچوبی مناسب برای خوانش معماری بومی کندوان فراهم می‌کند و بازشناسی این الگوها می‌تواند راهنمایی ارزشمند برای طراحی معماری معاصر مبتنی بر هویت، پایداری و کیفیت فضایی باشد.

کلمات کلیدی : روستای کندوان معماری بومی زبان الگو کریستوفر الکساندر معماری صخره‌ای مسکن روستایی