نقش مدیریت شهری در یکپارچه سازی نظام بازرسی و ارزیابی سازه های غیرساختمانی

نقش مدیریت شهری در یکپارچه سازی نظام بازرسی و ارزیابی سازه های غیرساختمانی

مجتبی نقابی1 مهدی امیری علی اکبرخانی2 احمد قزاقی3 سعید باغفر4

1) کارشناس ناظر مقیم امور عمرانی ناحیه منفصل توس، شهرداری مشهد
2) کارشناس ناظر خدمات شهری، شهرداری مشهد
3) کارشناس شهرسازی، شهرداری مشهد،
4) کارشناس ناظر فرهنگی اجتماعی، شهرداری مشهد

کد IOI مقاله : AAHF-ABKAZF
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    گسترش پیچیدگی کالبدی و عملکردی شهرها، افزایش تراکم تأسیسات و تجهیزات شهری، تنوع کاربری ساختمان‌ها و وابستگی روزافزون خدمات عمومی به اجزای غیرسازه‌ای و سازه‌های غیرساختمانی، ضرورت بازنگری در شیوه‌های سنتی بازرسی و ارزیابی ایمنی را بیش از پیش آشکار ساخته است. در بسیاری از شهرها، پراکندگی نهادی، تعدد متولیان، نبود بانک اطلاعاتی یکپارچه، ضعف در اولویت‌بندی ریسک و فقدان ارتباط مؤثر میان بازرسی، نگهداشت، مدیریت بحران و تصمیم‌سازی شهری، موجب کاهش کارایی نظام نظارت و افزایش آسیب‌پذیری دارایی‌های شهری شده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش مدیریت شهری در یکپارچه‌سازی نظام بازرسی و ارزیابی سازه‌های غیرساختمانی و اجزای غیرسازه‌ای، به روش توصیفی-تحلیلی و با اتکا بر مطالعات کتابخانه‌ای، اسنادی و بررسی تطبیقی منابع و دستورالعمل‌های معتبر داخلی و بین‌المللی انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که مدیریت شهری، به‌عنوان نهاد هماهنگ‌کننده میان حوزه‌های فنی، اجرایی و نظارتی، می‌تواند از طریق استقرار نظام داده‌محور، تدوین چک‌لیست‌های استاندارد، طبقه‌بندی دارایی‌ها بر اساس سطح خطر، بهره‌گیری از سامانه‌های اطلاعات مکانی، تعریف سازوکارهای ارجاع برای ارزیابی تخصصی، و پیوند نتایج بازرسی با برنامه‌های نگهداشت پیشگیرانه و مدیریت بحران، نقش تعیین‌کننده‌ای در ارتقای ایمنی و تاب‌آوری شهری ایفا کند. همچنین نتایج بیانگر آن است که یکپارچه‌سازی نظام بازرسی، صرفاً به معنای تجمیع اطلاعات نیست، بلکه مستلزم هم‌افزایی میان مقررات، ساختار سازمانی، فناوری‌های پایش، آموزش نیروی انسانی و فرآیندهای تصمیم‌گیری است. بر این اساس، مقاله حاضر مدلی مفهومی برای یکپارچه‌سازی نظام بازرسی و ارزیابی در مدیریت شهری ارائه می‌کند که بر سه رکن شناسایی و پایش مستمر، ارزیابی و اولویت‌بندی ریسک، و مداخله مدیریتی و فنی مبتنی بر شواهد استوار است و می‌تواند مبنایی برای ارتقای حکمرانی ایمنی، کاهش خسارات و افزایش تداوم خدمات شهری در شرایط عادی و بحرانی باشد.

کلمات کلیدی : مدیریت شهری نظام بازرسی ارزیابی ایمنی سازه‌های غیرساختمانی اجزای غیرسازه‌ای تاب‌آوری شهری