بررسی مؤلفه‌های فرمی و معنایی در طراحی لوگو و نشانه با رویکرد نشانه‌شناسی در گرافیک ایران

بررسی مؤلفه‌های فرمی و معنایی در طراحی لوگو و نشانه با رویکرد نشانه‌شناسی در گرافیک ایران

مینا قدیمی1 مژگان خمر2

1) كارشناس ارشد ارتباط تصويري، دانشگاه اقبال لاهوری, مشهد
2) دانشجوی کارشناسی ارتباط تصویری دانشکده فنی و مهارت انقلاب اسلامی,

کد IOI مقاله : AAHF-ABKCHC
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    طراحی لوگو و نشانه به‌عنوان یکی از مهم‌ترین شاخه‌های طراحی گرافیک، نقش مؤثری در شکل‌گیری هویت بصری سازمان‌ها، نهادها و برندها ایفا می‌کند و افزون بر کارکرد ارتباطی، حامل مفاهیم فرهنگی، اجتماعی و هویتی است. ازاین‌رو، بهره‌گیری از رویکرد نشانه‌شناسی می‌تواند زمینه‌ای مناسب برای تحلیل ساختارهای فرمی و معنایی این آثار فراهم آورد. هدف پژوهش حاضر، بررسی مؤلفه‌های فرمی و معنایی در طراحی لوگو و نشانه با رویکرد نشانه‌شناسی در گرافیک ایران است. این پژوهش با رویکردی توصیفی–تحلیلی انجام شده و داده‌ها از طریق مطالعه منابع کتابخانه‌ای، اسناد و نمونه‌های تصویری گردآوری شده‌اند. نمونه‌های پژوهش به‌صورت هدفمند از میان لوگوهای شاخص گرافیک ایران انتخاب و بر اساس مؤلفه‌های فرمی و معنایی مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از لوگوهای ایرانی با تلفیق عناصر بصری سنتی، نمادهای فرهنگی و اصول طراحی معاصر، نظامی چندلایه از معنا را شکل داده‌اند که علاوه بر انتقال پیام، در تقویت هویت بصری و بازنمایی مؤلفه‌های فرهنگی نیز نقش مؤثری ایفا می‌کند. همچنین نتایج بیانگر آن است که تعامل میان ویژگی‌های فرمی و لایه‌های معنایی، مهم‌ترین عامل در شکل‌گیری اثربخشی و ماندگاری لوگوهای ایرانی است و رویکرد نشانه‌شناختی می‌تواند چارچوبی مناسب برای تحلیل و ارزیابی علمی این آثار فراهم سازد.

کلمات کلیدی : نشانه‌شناسی طراحی لوگو نشانه گرافیک ایران مؤلفه‌های فرمی مؤلفه‌های معنایی