ارزیابی و طراحی الگوی حکمرانی محلی در تحقق توسعه شهری پایدار با رویکرد عدالت و نوآوری اجتماعی ( مطالعه موردی: منطقه 2 تهران)

ارزیابی و طراحی الگوی حکمرانی محلی در تحقق توسعه شهری پایدار با رویکرد عدالت و نوآوری اجتماعی ( مطالعه موردی: منطقه 2 تهران)

سالار منفرد1

1) فارغ التحصیل رشته مدیریت اجرایی ،دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد علوم و تحقیقات تهران (نویسنده مسئول)

کد IOI مقاله : AAHF-ABKDEH
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    توسعه پایدار و متوازن محله‌ها در کلان‌شهر تهران، به‌ویژه در منطقه ۲ تهران، از مهم‌ترین چالش‌های مدیریت شهری در مسیر ارتقای کیفیت زندگی شهروندان به شمار می‌رود. منطقه ۲ به دلیل برخورداری از کاربری‌های متنوع مسکونی، اداری، آموزشی و تجاری، تراکم جمعیتی قابل توجه، وجود مراکز دانشگاهی و پژوهشی و نقش مؤثر در ساختار فضایی پایتخت، نیازمند بهره‌گیری از الگوهای نوین مدیریت شهری برای تحقق توسعه متوازن در سطح محلات است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش مدیریت محله‌محور در توسعه پایدار شهری، با تأکید بر عدالت فضایی، نوآوری اجتماعی و مشارکت شهروندان در منطقه ۲ تهران انجام شده است. هدف اصلی تحقیق، شناسایی راهکارهای مدیریتی و نوآورانه‌ای است که ضمن بهبود فرآیندهای برنامه‌ریزی شهری، توزیع عادلانه خدمات و امکانات را در محلات مختلف تضمین کرده و زمینه افزایش مشارکت مؤثر شهروندان در تصمیم‌گیری‌های محلی را فراهم سازد.این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی–تحلیلی با رویکرد میدانی است. داده‌های مورد نیاز از طریق پرسشنامه و مصاحبه با مدیران شهری، کارشناسان شهرداری و ساکنان محلات منطقه ۲ تهران گردآوری شد و با استفاده از روش‌های آماری مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته‌های پژوهش نشان داد که بهره‌گیری از فناوری‌های نوین مدیریت شهری، از جمله سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی (GIS)، پلتفرم‌های هوشمند خدمات شهری و سامانه‌های مشارکت الکترونیکی شهروندان، نقش مؤثری در ارتقای کیفیت خدمات و افزایش کارآمدی مدیریت محله‌ای داشته است. با این حال، نابرابری در توزیع برخی خدمات شهری میان محلات، محدودیت زیرساخت‌های فناورانه، ضعف آموزش‌های تخصصی و مشارکت محدود شهروندان در فرآیندهای تصمیم‌سازی، همچنان از مهم‌ترین موانع تحقق مدیریت محله‌محور پایدار در منطقه ۲ محسوب می‌شوند.نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تلفیق سه مؤلفه نوآوری مدیریتی، عدالت فضایی و مشارکت مردمی می‌تواند زمینه تحقق توسعه پایدار و متوازن در محلات منطقه ۲ تهران را فراهم آورد. بر این اساس، توسعه زیرساخت‌های هوشمند شهری با همکاری دانشگاه‌ها، مراکز علمی و شرکت‌های دانش‌بنیان مستقر در منطقه، تقویت عدالت در تخصیص خدمات و امکانات شهری، ارتقای نقش سراهای محله، شورایاران و نهادهای محلی در فرآیندهای برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری، و همچنین آموزش مستمر مدیران شهری و شهروندان در حوزه مدیریت مشارکتی، از مهم‌ترین راهکارهای پیشنهادی این پژوهش به شمار می‌روند.در مجموع، پژوهش حاضر بر ضرورت استقرار نظام مدیریت محله‌محور مبتنی بر عدالت، نوآوری و مشارکت اجتماعی در منطقه ۲ تهران تأکید دارد و نشان می‌دهد که تحقق این رویکرد می‌تواند ضمن افزایش کارآمدی مدیریت شهری، زمینه ارتقای کیفیت زندگی، تقویت سرمایه اجتماعی و دستیابی به توسعه پایدار در محلات این منطقه را فراهم سازد

کلمات کلیدی : توسعه شهری نوآوری در مدیریت شهری عدالت محوری مشارکت مردمی مدیریت محله ای