ارزیابی نور روز در مجتمع‌های مسکونی شهر کرمان با استفاده از شبیه‌سازی دیجیتال

ارزیابی نور روز در مجتمع‌های مسکونی شهر کرمان با استفاده از شبیه‌سازی دیجیتال

داریوش تاج آبادی پور1 مظفر مهاجری2

1) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی معماری دانشگاه شهید باهنر کرمان
2) استادیار دانشکده هنر و معماری دانشگاه شهید باهنر کرمان

کد IOI مقاله : AAHF-ABKHHF
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    با توجه به افزایش جمعیت شهری و گسترش ساخت‌وسازهای بلندمرتبه، توجه به تأمین نور روز در ساختمان‌های مسکونی به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های مؤثر بر کیفیت محیط، آسایش بصری و کاهش مصرف انرژی، اهمیت فزاینده‌ای یافته است. با وجود این، در بسیاری از فرایندهای طراحی، نقش فرم و نحوه استقرار ساختمان در عملکرد نور روز، به‌ویژه در مراحل اولیه طراحی، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر موقعیت استقرار و پیکربندی هندسی فرم ساختمان بر عملکرد نور روز در ساختمان‌های مسکونی بلندمرتبه انجام شده است. در این راستا، با استفاده از محیط Grasshopper و رویکرد مدل‌سازی مبتنی بر Voxel، الگوریتمی برای تولید و ارزیابی پیکربندی‌های متنوع ساختمانی توسعه یافت. در این فرایند، امکان جابه‌جایی مدول‌ها، ایجاد فرم‌های مختلف و حفظ پیوستگی کالبدی ساختمان فراهم شد. سپس با بهره‌گیری از داده‌های اقلیمی و شبیه‌سازی در محیط Ladybug، عملکرد گزینه‌ها بر اساس شاخص‌های sDA و ASE مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که هندسه، تراکم، نحوه آرایش و سازمان‌دهی اجزای تشکیل‌دهنده فرم، تأثیر معنادارتری بر میزان بهره‌مندی فضاهای داخلی از نور روز و شاخص sDA دارد؛ در حالی که تغییر موقعیت کلی ساختمان در سایت، اثر محدودتری بر میانگین sDA نشان می‌دهد. در مقابل، موقعیت استقرار توده ساختمانی نقش مؤثرتری در میزان مواجهه با تابش مستقیم خورشید و شاخص ASE دارد. یافته‌ها بیانگر آن است که بهینه‌سازی هندسه و فرم ساختمان در مراحل اولیه طراحی می‌تواند راهبردی مؤثر برای ارتقای عملکرد نور روز باشد و هم‌زمان، توجه به موقعیت استقرار می‌تواند در کنترل تابش مستقیم و جلوگیری از مواجهه بیش از حد با نور خورشید مؤثر واقع شود.

کلمات کلیدی : آسایش محیطی طراحی مسکونی طراحی نور روز سلامت ساکنین