تدوین الگوی طراحی فرهنگسراهای معاصر بر پایه بازتفسیر مؤلفه‌های هنر سنتی ایرانی مطالعه موردی: محور ولیعصر تهران،حدفاصل خیابان سرو وتابان

تدوین الگوی طراحی فرهنگسراهای معاصر بر پایه بازتفسیر مؤلفه‌های هنر سنتی ایرانی مطالعه موردی: محور ولیعصر تهران،حدفاصل خیابان سرو وتابان

رومینا خادم1 احمد میرزا کوچک خوشنویس2 مرضیه هومانی راد3

1) دانشجوی کارشناسی ارشد معماری گرایش معماری،دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال،ایران
2) دکتری تخصصی معماری،پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، تهران،ایران
3) دکتری تخصصی معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال،ایران

کد IOI مقاله : AAHF-ABKZKF
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    فرهنگسرا به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای فضاییِ تولید، آموزش و عرضه فرهنگ، هنگامی می‌تواند در بازآفرینی هویت ایرانی نقش مؤثر ایفا کند که عناصر سنتی را نه در حد آرایه‌های الحاقی، بلکه در منطق سازمان فضایی، نور، ماده، حرکت و برنامه عملکردی بازتفسیر کند. هدف پژوهش حاضر تدوین الگویی کاربردی برای طراحی فرهنگسرای معاصر بر پایه مؤلفه‌های هنر و معماری سنتی ایران است. پژوهش از نظر هدف کاربردی، از نظر ماهیت توصیفی-تحلیلی و با رویکرد آمیخته کمی و کیفی انجام شد. داده‌های نظری از مطالعات کتابخانه‌ای و تحلیل تطبیقی یازده نمونه داخلی و ده نمونه خارجی گردآوری شد. در بخش میدانی، پرسشنامه پژوهشگرساخته با طیف پنج‌درجه‌ای لیکرت در میان 60 نفر از مخاطبان دارای تحصیلات معماری توزیع و نتایج به شیوه فراوانی و مقایسه‌ای تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد حیاط مرکزی، ایوان و فضای نیمه‌باز، نورگیری کنترل‌شده از طریق مشبک، هندسه و گره‌چینی، مصالح بومی، رنگ‌های برگرفته از هنر ایرانی، کارگاه‌های آموزش هنر سنتی و فضاهای غیررسمی تعامل، بیشترین ظرفیت را برای ارتقای حس تعلق، خوانایی، آسایش و حضورپذیری دارند. برآیند یافته‌ها در قالب الگویی سه‌لایه شامل لایه سنتی-هنری، معاصر-عملکردی و اجتماعی-فرهنگی تنظیم شد و در طراحی فرهنگسرای هنر محور ولیعصر به کار رفت. نتیجه پژوهش بیانگر آن است که بازتفسیر مفهومی سنت، در مقایسه با تقلید شکلی، امکان خلق فضایی هویت‌مند، انعطاف‌پذیر و پاسخ‌گو به نیازهای جامعه امروز را فراهم می‌سازد.

کلمات کلیدی : فرهنگسرا هنر سنتی ایرانی هویت فرهنگی معماری معاصر حیاط مرکزی بازتفسیر