تحلیل تطبیقی جایگاه عدالت توزیعی در نظام‌های برنامه‌ریزی آمایش سرزمین: مطالعه موردی چین، فرانسه، کره جنوبی و ایران

تحلیل تطبیقی جایگاه عدالت توزیعی در نظام‌های برنامه‌ریزی آمایش سرزمین: مطالعه موردی چین، فرانسه، کره جنوبی و ایران

امین صفری1 مهران لطفی طالش2

1) کارشناسی ارشد برنامه ریزی آمایش سرزمین، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2) دکتری تخصصی جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه ازاد اسلامی واحد آستارا، آستارا، ایران

کد IOI مقاله : AAHF-ACZBDZ
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    این پژوهش با هدف تحلیل تطبیقی جایگاه عدالت توزیعی در نظام‌های برنامه‌ریزی آمایش سرزمین کشورهای چین، فرانسه، کره جنوبی و ایران انجام شده است. روش تحقیق توصیفی ـ تحلیلی با رویکرد تطبیقی بوده و داده‌ها از طریق مطالعه اسناد، قوانین، برنامه‌های ملی و منابع علمی گردآوری شده‌اند. نتایج نشان می‌دهد که فرانسه و کره جنوبی به دلیل تمرکززدایی، انسجام نهادی، مشارکت مؤثر نهادهای محلی و سیاست‌های هدفمند توسعه منطقه‌ای، بیشترین انطباق را با اصول عدالت توزیعی دارند. چین اگرچه در کاهش فقر، توسعه زیرساخت‌ها و حمایت از مناطق کمتر توسعه‌یافته دستاوردهای قابل توجهی داشته، اما تمرکز سیاسی و تقدم اهداف اقتصادی بر آزادی‌های اساسی، انطباق کامل آن با عدالت توزیعی را محدود می‌کند. در ایران نیز با وجود تأکید گسترده اسناد آمایشی بر تعادل فضایی و کاهش محرومیت، تمرکز امکانات در کلان‌شهرها، ضعف هماهنگی میان نهادها و فاصله میان سیاست‌گذاری و اجرا، تحقق عملی عدالت فضایی را با چالش مواجه ساخته است. در مجموع، یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تحقق عدالت توزیعی در آمایش سرزمین صرفاً به تدوین اسناد راهبردی وابسته نیست، بلکه نیازمند حکمرانی فضایی کارآمد، مشارکت محلی، توزیع عادلانه منابع و اجرای هماهنگ سیاست‌های توسعه منطقه‌ای است.

کلمات کلیدی : عدالت توزیعی عدالت فضایی آمایش سرزمین برنامه‌ریزی فضایی جان رالز توسعه متوازن منطقه‌ای