مدیریت هوشمند مخاطران شهری و نقش آن در افزایش تاب آوری شهری با تاکید بر حکمروایی هوشمند شهری(نمونه مورد مطالعه: تهران)

مدیریت هوشمند مخاطران شهری و نقش آن در افزایش تاب آوری شهری با تاکید بر حکمروایی هوشمند شهری(نمونه مورد مطالعه: تهران)

نسیم حسنی میانرودی1

1) دکترای شهرسازی

کد IOI مقاله : AAHF-ACZDGD
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    افزایش شدت و فراوانی مخاطرات طبیعی و انسان‌ساخت در شهرهای بزرگ، ضرورت بهره‌گیری از رویکردهای نوین در مدیریت شهری را بیش از پیش آشکار ساخته است. شهر تهران به دلیل قرارگیری بر روی گسل‌های فعال، تراکم بالای جمعیت، تمرکز زیرساخت‌های حیاتی، فرسودگی بخشی از بافت شهری و آسیب‌پذیری فضایی، یکی از پرمخاطره‌ترین کلان‌شهرهای ایران به شمار می‌رود. در این میان، مدیریت هوشمند مخاطرات شهری با اتکا به فناوری‌هایی نظیر اینترنت اشیا، سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی، کلان‌داده، هوش مصنوعی، سنجش از دور و سامانه‌های هشدار سریع، ظرفیت قابل توجهی برای ارتقای تاب‌آوری شهری فراهم می‌کند. با این حال، اثربخشی این فناوری‌ها تا حد زیادی به کیفیت سازوکارهای حکمروایی هوشمند شهری وابسته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش مدیریت هوشمند مخاطرات شهری در افزایش تاب‌آوری شهری با تأکید بر حکمروایی هوشمند شهری در شهر تهران انجام شده است. روش تحقیق از نوع توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مطالعه موردی شهر تهران است و داده‌ها از طریق بررسی اسناد و طرح‌های مدیریت شهری، گزارش‌های سازمان مدیریت بحران، مطالعات شهرداری تهران و منابع علمی فارسی و انگلیسی گردآوری شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که یکپارچگی داده‌های شهری، توسعه زیرساخت‌های دیجیتال، هماهنگی بین نهادی، شفافیت اطلاعات، مشارکت شهروندان و تصمیم‌گیری مبتنی بر داده، مهم‌ترین مؤلفه‌های حکمروایی هوشمند در ارتقای مدیریت مخاطرات و افزایش تاب‌آوری شهری هستند. همچنین، توسعه سامانه‌های پایش و هشدار سریع، مدیریت هوشمند حمل‌ونقل، تحلیل فضایی مخاطرات و پلتفرم‌های مشارکت شهروندی می‌تواند توان پیشگیری، آمادگی، پاسخ و بازیابی شهر تهران را در برابر مخاطرات افزایش دهد. نتایج پژوهش بر ضرورت گذار از مدیریت سنتی بحران به مدیریت هوشمند و شبکه‌محور و نیز تقویت حکمروایی هوشمند به عنوان پیش‌شرط تحقق تاب‌آوری شهری تأکید دارد.

کلمات کلیدی : مدیریت هوشمند مخاطرات شهری تاب‌آوری شهری حکمروایی هوشمند شهری شهر هوشمند تهران