چارچوب یکپارچه مدیریت چرخه حیات ساختمان با رویکرد اقتصاد چرخشی

چارچوب یکپارچه مدیریت چرخه حیات ساختمان با رویکرد اقتصاد چرخشی

نیما سلطانی1

1) دانشجوی کارشناسی پیوسته عمران موسسه اموزش عالی اپادانا شیراز

کد IOI مقاله : AAHF-ACZDGE
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    صنعت ساختمان از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان منابع و تولیدکنندگان پسماند است و الگوی خطی تولید، ساخت، بهره‌برداری و تخریب، باعث اتلاف ارزش نهفته در مصالح می‌شود. اقتصاد چرخشی با هدف حفظ ارزش، افزایش طول عمر و بازگرداندن مواد به چرخه تولید، رویکردی جایگزین ارائه می‌دهد. با وجود توسعه ابزارهایی چون طراحی برای جداسازی، پاسپورت دیجیتال، BIM، پایش و دوقلوی دیجیتال، این مؤلفه‌ها به‌صورت جداگانه بررسی شده‌اند و ارتباط میان اطلاعات چرخه حیات، وضعیت واقعی ساختمان، عمر باقی‌مانده و تصمیم‌گیری، همچنان نیازمند چارچوبی منسجم است. این مقاله مروری-تحلیلی بر پایه مرور نظام‌مند ادبیات، چارچوبی یکپارچه ارائه می‌کند که پنج مؤلفه طراحی برای حفظ ارزش، تداوم اطلاعات، پایش وضعیت، ارزیابی عمر و ارزش باقی‌مانده، و تصمیم‌گیری را به هم متصل می‌سازد. در این چارچوب، پایان عمر طراحی پایان قطعی بهره‌برداری نیست؛ بلکه وضعیت واقعی، روند افت عملکرد و سابقه نگهداری، مبنای انتخاب یکی از چهار مسیر ادامه، تعمیر، بهسازی یا جداسازی کنترل‌شده قرار می‌گیرند. در صورت انتخاب جداسازی، پاسپورت دیجیتال امکان ردیابی و ارزیابی قابلیت استفاده مجدد اجزا را فراهم می‌کند. نوآوری اصلی، معرفی فناوری جدید نیست، بلکه یکپارچه‌سازی اطلاعات، پایش، ارزیابی عمر و ارزش باقی‌مانده در یک منطق تصمیم‌گیری واحد است. چارچوب ماهیت مفهومی دارد و اعتبارسنجی تجربی به‌عنوان پژوهش آتی پیشنهاد می‌شود.

کلمات کلیدی : چرخه حیات ساختمان طراحی برای جداسازی پاسپورت دیجیتال پایش وضعیت ارزش باقی‌مانده