سنجش اثر خرده‌تحرک اشتراکی بر شکاف‌های مایل اول و آخر در شهر ۱۵ دقیقه‌ای: مرور شواهد و چارچوب روش‌شناختی

سنجش اثر خرده‌تحرک اشتراکی بر شکاف‌های مایل اول و آخر در شهر ۱۵ دقیقه‌ای: مرور شواهد و چارچوب روش‌شناختی

سارا بیگی1

1) دانشجوی ارشد برنامه ریزی شهری، دانشکدگان هنر های زیبا، دانشگاه تهران، تهران،

کد IOI مقاله : ABEB-ACADDE
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پیشرفت های اخیر در مهندسی، نوآوری و تکنولوژی - بلژیک(eitconf.com)
چکیده :
    مفهوم شهر ۱۵ دقیقه‌ای دسترسی به خدمات روزمره را در ۱۵ دقیقه پیاده‌روی یا دوچرخه‌سواری هدف می‌گیرد، اما در محلات کم‌تراکم و پیرامونی، فاصله‌ی ایستگاه‌های حمل‌ونقل عمومی تا مبدأ و مقصد سفر، یعنی مسئله‌ی مایل اول و آخر، این هدف را محدود می‌کند. خرده‌تحرک اشتراکی (دوچرخه و اسکوتر برقی) به‌عنوان راه‌حلی برای پرکردن این شکاف مطرح است، اما شواهد مربوط به آن پراکنده است. این مقاله با رویکرد مروری–روش‌شناختی، پژوهش‌های اخیر را در سه محور بررسی می‌کند: تعریف و سنجش شهر ۱۵ دقیقه‌ای، نقش حمل‌ونقل عمومی چندوجهی و نقش خرده‌تحرک. سپس چارچوبی مبتنی بر داده‌های باز (OpenStreetMap، GTFS و GBFS) برای سنجش اثر خرده‌تحرک بر شکاف‌های مایل اول و آخر پیشنهاد می‌شود که سه گروه شاخص دارد: افزایش دسترس‌پذیری، نسبت بسته‌شدن شکاف و برابری فضایی. ترکیب شواهد نشان می‌دهد سود خرده‌تحرک یکنواخت نیست و به فرم شهری، توزیع خدمات و فاصله از مرکز بستگی دارد؛ در یک مطالعه‌ی پنج‌شهری، سهم شهرِ قابل‌دسترس در ۱۵ دقیقه در برخی شهرها تا سه برابر شده است. مقاله با پیامدهای سیاستی، محدودیت‌ها و دستور کار پژوهشی پایان می‌یابد. این مقاله داده‌ی تجربی جدید گزارش نمی‌کند و اجرای چارچوب در یک شهر موردی گام بعدی است.

کلمات کلیدی : شهر ۱۵ دقیقه‌ای مایل اول و آخر خرده‌تحرک اشتراکی دسترس‌پذیری حمل‌ونقل چندوجهی داده‌های باز