طراحی فضای سبز شهری پایدار مبتنی بر زری‌اسکیپ در تبریز: مطالعه موردی پارک‌ها و فضاهای سبز شهری

طراحی فضای سبز شهری پایدار مبتنی بر زری‌اسکیپ در تبریز: مطالعه موردی پارک‌ها و فضاهای سبز شهری

علی محمودی1

1) کارشناس سازمان سیما، منظر و فضای سبز شهرداری تبریز

کد IOI مقاله : ABFG-ACZFZF
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری(12icsau.ir)
چکیده :
    خشکسالی‌های فراگیر و تشدید محدودیت منابع آب، ضرورت بازنگری اساسی در رویکردهای طراحی و مدیریت فضای سبز شهری، به‌ویژه در کلان‌شهرهایی مانند تبریز را که با اقلیم گرم و خشک مواجه هستند، بیش از پیش آشکار ساخته است. تأمین آب موردنیاز برای نگهداری فضای سبز موجود، با توجه به کسری قابل ملاحظه در منابع آبی در دسترس (حدود دو سوم آب موردنیاز)، چالش اساسی مدیران شهری است. در این راستا، مقاله حاضر به معرفی و تبیین اصول «منظرپردازی خشک» یا «زری‌اسکیپ» به‌عنوان رویکردی جهانی و کارآمد در مناطق با اقلیم خشک و نیمه‌خشک می‌پردازد. هدف اصلی این پژوهش، ارائه چارچوبی جامع برای طراحی پایدار فضای سبز شهری در تبریز با تأکید بر بهینه‌سازی مصرف آب است. این تحقیق با اتخاذ روش تحلیلی-توصیفی و تکیه بر مطالعات کتابخانه‌ای و تحلیل داده‌های میدانی، ابتدا به بررسی ویژگی‌های اقلیمی و چالش‌های زیست‌محیطی تبریز پرداخته و سپس مبانی نظری و عملی رویکرد زری‌اسکیپ را تشریح می‌کند. همچنین، اصول طراحی پایدار در فضاهای سبز شهری با در نظر گرفتن محدودیت‌های آبی مورد بحث قرار می‌گیرد. در بخش مطالعه موردی، با تمرکز بر پارک‌ها و فضاهای سبز شهری تبریز، مؤلفه‌ها و معیارهای طراحی زری‌اسکیپ برای این‌گونه فضاها تدوین و ارائه شده است. در نهایت، این اصول در قالب یک طرح مفهومی در رفیوزها ومیادین در تبریز به‌کار گرفته شده تا قابلیت اجرایی و مزایای رویکرد زری‌اسکیپ در ارتقاء تاب‌آوری و پایداری فضاهای سبز شهری در شرایط کم‌آبی مورد تأیید قرار گیرد.

کلمات کلیدی : زری‌اسکیپ (منظرپردازی خشک) طراحی پایدار فضای سبز شهری بهینه‌سازی مصرف آب اقلیم گرم و خشک تبریز