مطالعه تطبیقی و ارائه چهارچوب طراحی پنج بعدی برای محیط‌های کاری اشتراکی و هوشمند

مطالعه تطبیقی و ارائه چهارچوب طراحی پنج بعدی برای محیط‌های کاری اشتراکی و هوشمند

مهنا کرمی1 مهناز رضائی2

1) دانشجوی کارشناسی ارشد دانشکده هنر و معماری دانشگاه خاتم، واحد تهران، ایران.
2) استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه خاتم، واحد تهران، ایران.

کد IOI مقاله : ABFG-ACZGBF
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری(12icsau.ir)
چکیده :
    فضاهای کاری اشتراکی و هوشمند، در پی تحولات اقتصادهای دانش‌بنیان و تغییر الگوهای اشتغال، به یکی از الگوهای نوین محیط‌های کاری تبدیل شده‌اند. با وجود گسترش این فضاها در ایران، نمونه‌های اجراشده همچنان با چالش‌های عملکردی روبه‌رو هستند و شواهد تطبیقی درباره ادغام هم‌زمان ملاحظات فضایی، فناورانه، زیست‌محیطی، انسانی–اجتماعی و اطلاعاتی محدود است. این پژوهش با هدف توسعه چارچوبی پنج‌بعدی برای ارزیابی و هدایت طراحی این محیط‌ها و شناسایی شاخص‌های کلیدی انجام شد. پرسش اصلی آن است که چگونه می‌توان ابعاد پنج‌گانه را در قالب شاخص‌هایی قابل سنجش و مقایسه سازمان داد و چه رابطه‌ای میان پوشش شواهد در این ابعاد و عملکرد نمونه‌ها وجود دارد. روش پژوهش کیفی و از نوع مطالعه تطبیقی چندموردی است. پنج نمونه شامل The Edge، WeWork 85 Broad Street، WeWork 10 York Road South Bank، کارمانا و BOX با نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از منابع علمی، گزارش‌های رسمی و مستندات پروژه‌ای گردآوری شد. تحلیل داده‌ها بر پایه کدگذاری قیاسی–استقرایی انجام گرفت و در آن ۱۰ شاخص و نظام چهارحالته شواهد شامل قوی ،جزئی ، نامشخص و منفی به کار رفت. یافته‌ها نشان داد The Edge در ۸ شاخص از ۱۰ شاخص دارای شواهد قوی بود و پوشش شواهد آن به ۸۰ درصد رسید. در نمونه‌های داخلی، هیچ شاخصی شواهد قوی نداشت و در ۸ شاخص، شواهد عمومی نامشخص بود. این یافته‌ها از قابلیت چارچوب پنج‌بعدی برای ارزیابی و مقایسه محیط‌های کاری اشتراکی و هوشمند حمایت می‌کنند و نشان می‌دهند پوشش قوی‌تر شواهد در ابعاد فضایی، فناورانه، زیست‌محیطی، انسانی–اجتماعی و اطلاعاتی با وضعیت عملکردی قوی‌تر همراه است. همچنین، یکپارچه‌سازی اطلاعات عملیاتی در محیط‌های کاری هوشمند مفهومی گسترده‌تر از پذیرش مستقیم مدل‌سازی اطلاعات ساختمان دارد. نتیجه آنکه چارچوب پیشنهادی می‌تواند به‌عنوان ابزار تحلیلی و راهنمای طراحی، شکاف‌های شواهد و اقدامات بهبود را در نمونه‌های ایرانی و بین‌المللی آشکار کند.

کلمات کلیدی : محیط کار اشتراکی معماری هوشمند پایداری مدیریت اطلاعات طراحی پنج بعدی