توسعه مدل ریاضی یکپارچه زمان‌بندی چندپروژه‌ای تحت محدودیت منابع تجدیدپذیر و مصرفی در صنایع پروژه‌محور (مطالعه موردی: صنعت پتروشیمی)

سامان حسن‏ زاده روحلائی¹ محمد جابری هفشجانی²

1) گروه مهندسی صنایع‏، واحد ماهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ماهشهر، ایران ،
2) گروه مهندسی صنایع‏، واحد ماهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ماهشهر، ایران

کد IOI مقاله : ABGG-ABHFCB
محل انتشار : یازدهمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی و هشتمین کنگره بین المللی عمران، معماری و شهرسازی آسیا(11icrsie.ir)
چکیده :
    تداخل زمانی پروژه‌ها و محدودیت شدید منابع در صنایع پروژه‌محور نیاز به توسعه مدل‌های پیشرفته برای زمان‌بندی چندپروژه‌ای تحت محدودیت منابع را به یک ضرورت پژوهشی تبدیل کرده است. این پژوهش با هدف توسعه یک چارچوب یکپارچه برای زمان‌بندی چندپروژه‌ای تحت محدودیت منابع تجدیدپذیر و مصرفی در صنایع پروژه‌محور نظیر صنعت پتروشیمی انجام شده است. در این صنعت، اجرای هم‌زمان پروژه‌ها و وجود محدودیت‌های شدید در منابع تجدیدپذیر (نیروی انسانی و ماشین‌آلات) و منابع مصرفی (اتان و متانول)، ضرورت هماهنگی میان زمان‌بندی فعالیت‌ها و برنامه‌ریزی زنجیره‏تأمین را دوچندان می‌کند. در پاسخ به این نیاز، یک مدل برنامه‌ریزی عدد صحیح مختلط (MILP) طراحی شد که به‌طور هم‌زمان، زمان شروع فعالیت‌ها، تخصیص منابع تجدیدپذیر، نحوه تأمین منابع مصرفی، موجودی‌های بین‌دوره‌ای و فعال‌سازی روش‌های تأمین را بهینه‌سازی می‌کند. مدل برای دو پروژه و سه دوره زمانی فرموله شد و در محیط‌ GAMS نسخه‌ 2/1/24 پیاده‏سازي و با استفاده از حل‌کننده CPLEX اجرا گردید. نتیجه حل با وضعیت «MIP Optimal, Tolerance» و در زمان محاسباتی 2.241 ثانیه به مقدار تابع هدف 12328.5 دلار دست یافت که نشان‌دهنده کارایی بالای مدل در حل مسائل ترکیبی زمان‌بندی–زنجیره‏تأمین است. نتایج بیانگر آن است که مدل پیشنهادی قادر است در زمانی کوتاه، ترکیب بهینه‌ای از تصمیمات چندلایه تولید، تأمین و زمان‌بندی ارائه دهد؛ یکپارچگی‌ای که در مطالعات پیشین تنها به‌صورت محدود مطرح شده و پژوهش حاضر را از منظر ساختاری دارای نوآوری قابل توجه می‌سازد.

کلمات کلیدی : مدل‌سازی ریاضی زمان‌بندی چندپروژه‌ای محدودیت منابع تجدیدپذیر محدودیت منابع مصرفی صنایع پروژه‌محور