معماری تاب‌آور در برابر مخاطرات دریایی: طراحی راهبردهای سازه‌ای و فضایی برای مرکز پژوهش‌های دریایی ایران در مواجهه با زلزله، طوفان، امواج و تغییرات تراز آب در راستای طراحی پروژه مرکز پژوهش‌های دریایی و دیتاسنتر ایران

معماری تاب‌آور در برابر مخاطرات دریایی: طراحی راهبردهای سازه‌ای و فضایی برای مرکز پژوهش‌های دریایی ایران در مواجهه با زلزله، طوفان، امواج و تغییرات تراز آب در راستای طراحی پروژه مرکز پژوهش‌های دریایی و دیتاسنتر ایران

علیرضا جباری زاده‌گان1 مهبد فرساد2 بی تا بدر3 سید محمد یاسین طبسی4 زهرا دباغچی5 پرنیان یوسفی6

1) مدرس و دانشجو دکتری معماری، گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)، E-Mail:
2) دانشجو کارشناسی معماری، گروه معماری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3) دانشجو کارشناسی معماری، گروه معماری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
4) دانشجو کارشناسی معماری، گروه معماری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
5) دانشجو کارشناسی معماری، گروه معماری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
6) دانشجو کارشناسی معماری، گروه معماری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

کد IOI مقاله : ABGG-ACZKEG
محل انتشار : یازدهمین کنفرانس بین المللی پژوهش در علوم و مهندسی و هشتمین کنگره بین المللی عمران، معماری و شهرسازی آسیا(11icrsie.ir)
چکیده :
    قرارگیری زیرساخت‌های پژوهشی و داده‌ای در نواحی ساحلی، آنها را در معرض مجموعه‌ای از مخاطرات طبیعی قرار می‌دهد که می‌تواند علاوه بر آسیب به کالبد بنا، تداوم فعالیت‌های تخصصی و عملکرد تجهیزات حساس را نیز مختل کند. مرکز پژوهش‌های دریایی و دیتاسنتر ایران به دلیل ماهیت ترکیبی خود، نیازمند رویکردی یکپارچه در زمینه سازه، معماری و سازمان فضایی است تا ضمن کاهش آسیب‌پذیری، قابلیت تداوم عملکرد و بازیابی پس از بحران را نیز فراهم سازد. پژوهش حاضر با هدف تدوین مدل تصمیم‌گیری برای انتخاب راهبردهای سازه‌ای و فضایی مرکز پژوهش‌های دریایی و دیتاسنتر ایران در مواجهه با مخاطرات دریایی انجام شده است. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، ترکیبی با رویکرد تحلیلی و تصمیم‌گیری چندمعیاره است. در مرحله نخست، با بررسی منابع تخصصی، مخاطرات اصلی شامل زلزله، طوفان، امواج و تغییرات تراز آب شناسایی و معیارهای مؤثر بر تاب‌آوری استخراج شد. سپس معیارها در حوزه‌های سیستم سازه‌ای، ارتفاع بنا، پوسته و سازمان فضایی دسته‌بندی و گزینه‌های طراحی متناظر تعریف شدند. در ادامه، با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) اهمیت نسبی معیارها و تناسب گزینه‌های طراحی ارزیابی و چارچوب تصمیم‌گیری تدوین شد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تاب‌آوری مرکز صرفاً به مقاومت سازه‌ای محدود نبوده و حاصل تعامل میان سیستم سازه‌ای مقاوم، تراز ایمن استقرار، پوسته محافظ و سازمان فضایی متناسب با میزان حساسیت عملکردهاست. بر این اساس، چارچوب پیشنهادی می‌تواند مبنایی برای انتخاب و ترکیب راهکارهای طراحی با هدف کاهش آسیب‌پذیری، حفظ تداوم عملکرد و تسهیل بازیابی مرکز در برابر مخاطرات ساحلی باشد.

کلمات کلیدی : مرکز پژوهش‌های دریایی دیتا سنتر معماری تاب‌آور مخاطرات دریایی بلایای طبیعی