شناسایی فرصت‌ها، چالش‌ها و الزامات به‌کارگیری فناوری‌های نوین مالی در نظام بانکی ایران (با تأکید بر فناوری بلاک‌چین)

شناسایی فرصت‌ها، چالش‌ها و الزامات به‌کارگیری فناوری‌های نوین مالی در نظام بانکی ایران (با تأکید بر فناوری بلاک‌چین)

فاطمه ابراهیمی سروعلیا1

1) دانشجوی دکتری بانکداری

کد IOI مقاله : ABKH-ACZFCD
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پژوهش های کاربردی در علوم انسانی، اقتصاد، مدیریت و حسابداری(icrhema.com)
چکیده :
    گسترش فناوری‌های نوین مالی نظیر بلاک‌چین، فین تک، هوش مصنوعی، کلان‌داده، رایانش ابری و بانکداری باز، نظام بانکی ایران را با فرصت‌ها و چالش‌های جدیدی مواجه کرده‌است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی مؤلفه‌ها، فرصت‌ها، چالش‌ها و پیامدهای ناشی از به‌کارگیری این فناوری‌ها با تأکید بر فناوری بلاک‌چین و با رویکرد کیفی و استفاده از روش تحلیل مضمون براون و کلارک (۲۰۰۶) انجام شد. جامعه‌ی پژوهش شامل خبرگان، مدیران ارشد و میانی بانک‌ها، متخصصان فناوری‌های مالی، اعضای هیئت‌علمی دانشگاه‌ها و کارشناسان نهادهای سیاست‌گذار و نظارتی بود که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی مورد مصاحبه‌ی نیمه‌ساختاریافته قرار گرفتند. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش براون و کلارک در شش مرحله انجام شد و به منظور افزایش اعتبار یافته‌ها، از معیارهای لینکلن و گوبا استفاده گردید. یافته‌ها منجر به شناسایی ۱۲۴ کد باز، ۴۷ کد محوری، ۱۷ مضمون فرعی و ۵ مضمون اصلی با مجموع ۶۰۲ ارجاع شد که شامل فرصت‌ها، چالش‌ها و موانع، الزامات پیاده‌سازی، پیامدهای تحول‌آفرین و ابعاد راهبردی می‌باشند. یافته‌ها نشان می‌دهد به کارگیری فناوری‌های نوین مالی به ویژه بلاک‌چین، فرصت‌هایی هم‌چون افزایش کارایی، توسعه خدمات، بهبود شفافیت، کاهش امکان دستکاری اطلاعات و ارتقای تجربه مشتری را فراهم می‌کند. در مقابل، بر اساس یافته‌ها، چالش‌های نهادی و مدیریتی در نظام بانکی ایران از چالش‌های فنی پیشی گرفته‌اند. در نهایت، پیشنهادهایی در سطوح کلان‌سیاستی، نهادی-مقرراتی، سازمانی-مدیریتی و فنی-آموزشی ارائه شد که اجرای هماهنگ آن‌ها می‌تواند نظام بانکی را به جایگاهی فعال، تاب‌آور و رقابتی در عصر اقتصاد دیجیتال ارتقا دهد و زمینه‌ساز تحقق کارایی عملیاتی و شفافیت پایدار گردد

کلمات کلیدی : فناوری‌های نوین مالی بلاک‌چین فین تک هوش مصنوعی بانکداری باز نظام بانکی