تحلیلی بر شهر مشهد از منظر سرزندگی شهری

تحلیلی بر شهر مشهد از منظر سرزندگی شهری

ابوالفضل منصوری اطمینان1 سیده زهره موسوی2

1) دکتری جغرافیا و برنامه¬ریزی شهری، دانشگاه تهران، ایران
2) دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه¬ریزی شهری، دانشگاه تهران، ایران

کد IOI مقاله : ABZE-ABGKEK
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مهندسی عمران ، معماری ، مصالح ساختمانی و محیط زیست(caucong.com)
چکیده :
    سرزندگی شهری طی شش دهه گذشته و به¬ویژه در سال¬های اخیر، موردتوجه ساحت¬های نظری و عملی شهرسازی در سراسر جهان قرارگرفته و ازجمله مفاهیمی است که برنامه¬ریزی و توسعه شهری در قرن جدید را هدایت می¬کند. این مفهوم که ریشه در نظریه‌های شهری کلاسیک و نیز مطالعات معاصر رفتار شهری دارد، تعامل میان اجزای کالبدی، کارکردی و اجتماعی شهر را به‌صورت یک کل سیستمی موردتوجه قرار می‌دهد. شهر مشهد به‌عنوان دومین کلان‌شهر ایران و یکی از قطب‌های مهم مذهبی، گردشگری و اقتصادی کشور، دارای ویژگی‌های منحصربه‌فردی بوده که ساختار سرزندگی شهری آن را تحت تأثیر قرار داده است. از یک‌سو، حضور جریان‌های پیوسته زائران و گردشگران و تمرکز عملکردهای مذهبی در محورهای مرکزیِ شهر، پویایی‌های خاصی در فضاهای شهری آن ایجاد نموده و از سوی دیگر، چالش¬های فزاینده¬ شهر متأثر از روند روزافزون جمعیت آن، منجر به تضعیف سرزندگی شهری آن شده است. به همین منظور، پژوهش حاضر باهدف بررسی وضعیت شهر مشهد از منظر سرزندگی شهری انجام‌گرفته است. در این پژوهش با روش ترکیبی و ماهیت توصیفی- تحلیلی، پرسشنامه¬ای محقق ساخته بر اساس طیف لیکرت بین 44 نفر از متخصصان و پژوهشگران مرتبط با موضوع این پژوهش با روش گلوله برفی توزیع‌شده و برونداد آن¬ با آزمون تی تک نمونه¬ای مورد تجزیه¬وتحلیل قرارگرفته است. نتایج این پژوهش بیانگر آن است که شهر مشهد از منظر ایمنی و امنیت اجتماعی (با میانگین 77/2)، پویایی و تعاملات اجتماعی (با میانگین 94/2)، دسترس¬پذیری (با میانگین 78/2)، فراغت و آسایش محیطی (با میانگین 59/2)، امکانات و تجهیزات شهری (با میانگین 21/2)، تنوع و جذابیت بصری (با میانگین 46/2)، خوانایی شهر (با میانگین 73/2) و کیفیت محیطی (با میانگین 26/2) شرایط مساعدی را ندارد. ازاین‌رو، درمجموع می¬توان گفت که شهر مشهد از سرزندگی شهری (با میانگین 66/2) مطلوبی برخوردار نیست که این مسئله نیازمند توجه مسئولان و مدیران شهری این شهر است.

کلمات کلیدی : تعاملات اجتماعی دسترس¬پذیری خوانایی سرزندگی شهری شهر مشهد