چارچوب یکپارچه مدیریت پروژه پایدار مبتنی بر PMBOK، ISO 21502 و ESG: مرور نظام‌مند ادبیات

چارچوب یکپارچه مدیریت پروژه پایدار مبتنی بر PMBOK، ISO 21502 و ESG: مرور نظام‌مند ادبیات

محمدحسین ضیایی فر1

1) 1- کارشناس مهندسی عمران، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران؛

کد IOI مقاله : ABZE-ABHGCK
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مهندسی عمران ، معماری ، مصالح ساختمانی و محیط زیست(caucong.com)
چکیده :
    پیچیدگی پروژه‌ها، افزایش الزامات زیست‌محیطی و اجتماعی و تحول مفهوم موفقیت پروژه از اهداف زمان، هزینه و محدوده به سمت ایجاد ارزش پایدار، ضرورت توسعه رویکردهای یکپارچه در مدیریت پروژه را افزایش داده است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و یکپارچه‌سازی مؤلفه‌های مدیریت پروژه پایدار از طریق همسوسازی راهنمای مجموعه دانش مدیریت پروژه (PMBOK Guide)، استاندارد ISO 21502 و چارچوب محیط‌زیستی، اجتماعی و حاکمیتی (ESG) انجام شد. روش پژوهش، مرور نظام‌مند ادبیات بود و گزارش مراحل شناسایی، غربالگری، ارزیابی صلاحیت و انتخاب مطالعات مطابق دستورالعمل PRISMA 2020 تهیه شد. جست‌وجو در پایگاه Scopus و در فیلد عنوان، چکیده و کلیدواژه‌ها، با سه راهبرد مستقل و با محدودیت زبان انگلیسی، مقالات پژوهشی و مروری و بازه زمانی 2022 تا 2026 انجام شد. در مجموع، 110 رکورد بازیابی شد. پس از بررسی عنوان‌ها، 37 مقاله برای ارزیابی چکیده باقی ماند. با حذف 13 مطالعه نامرتبط و سه رکورد تکراری، متن کامل 21 مقاله بررسی شد و پس از کنارگذاری شش مقاله فاقد انطباق مستقیم با هدف پژوهش، 15 مقاله وارد سنتز نهایی شدند. داده‌ها با کدگذاری دستی و تحلیل مضمون بررسی شدند. چهار مضمون اصلی شامل بازتعریف موفقیت پروژه بر مبنای ارزش پایدار، نهادینه‌سازی پایداری در فرایندهای مدیریت پروژه، ادغام ESG با مدیریت ریسک و تصمیم‌گیری و نقش فناوری‌های دیجیتال در مدیریت پروژه پایدار شناسایی شد. بر پایه یافته‌ها، چارچوبی مفهومی شامل هسته مدیریتی مبتنی بر PMBOK، سازوکارهای استانداردسازی و راهبری مبتنی بر ISO 21502 و نظام ارزیابی پایداری مبتنی بر ESG ارائه شد. در این چارچوب، فناوری‌های دیجیتال نقش توانمندساز میان‌برشی و مدیریت مستمر ریسک و مشارکت ذی‌نفعان نقش عناصر فراگیر را ایفا می‌کنند. خروجی نهایی چارچوب، ارزش پایدار پروژه شامل ارزش اقتصادی، عملکرد زیست‌محیطی، اثر اجتماعی، تاب‌آوری سازمانی و پایداری بلندمدت است. اعتبارسنجی تجربی چارچوب در محیط‌های واقعی پروژه نیازمند پژوهش‌های آتی است.

کلمات کلیدی : مدیریت پروژه پایدار pmbok iso 21502 esg مرور نظام‌مند ادبیات مدیریت ارزش پایدار پروژه