تعیین بهترین سناریوی مقاوم‌سازی لرزه‌ای با هدف کاهش دریفت و هزینه با استفاده از MATLAB

تعیین بهترین سناریوی مقاوم‌سازی لرزه‌ای با هدف کاهش دریفت و هزینه با استفاده از MATLAB

حسین داودی آزاد1

1) عضو هیات علمی دانشکده توسعه فناوری و کارآفرینی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج

کد IOI مقاله : ABZE-ABHHDF
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مهندسی عمران ، معماری ، مصالح ساختمانی و محیط زیست(caucong.com)
چکیده :
    زلزله یکی از مهم‌ترین مخاطرات طبیعی تهدیدکننده سازه‌های موجود است؛ به‌ویژه سازه‌هایی که بر اساس آیین‌نامه‌های قدیمی طراحی شده‌اند و اغلب از ظرفیت لرزه‌ای کافی برخوردار نیستند. ازاین‌رو، مقاوم‌سازی لرزه‌ای به‌عنوان راهکاری مؤثر برای افزایش ایمنی و کاهش آسیب‌پذیری این سازه‌ها مطرح است. با این حال، انتخاب مناسب‌ترین سناریوی مقاوم‌سازی نیازمند بررسی همزمان معیارهای فنی و اقتصادی، از جمله کاهش دریفت بین‌طبقه‌ای و هزینه اجرایی، است. در این پژوهش، با هدف تعیین سناریوی بهینه مقاوم‌سازی لرزه‌ای، یک سازه پنج‌طبقه در محیط MATLAB به‌صورت عددی مدل‌سازی و تحلیل شده است. سناریوهای مختلف مقاوم‌سازی، عمدتاً با استفاده از بادبند، تعریف و از نظر پاسخ لرزه‌ای و هزینه با یکدیگر مقایسه شدند. در این تحقیق، پاسخ سازه در حالت پایه و سناریوهای مختلف مقاوم‌سازی بر اساس شاخص‌هایی شامل حداکثر دریفت بین‌طبقه‌ای، حداکثر جابه‌جایی طبقات، حداکثر شتاب مطلق طبقات، برش پایه، تاریخچه زمانی پاسخ‌ها و شکل مودهای ارتعاشی ارزیابی شد. نتایج نشان داد که سناریوی بهینه نسبت به حالت پایه موجب کاهش قابل توجه دریفت بین‌طبقه‌ای در تمام طبقات، به‌ویژه طبقات پایین، و ایجاد توزیع متعادل‌تر تغییرشکل‌ها در ارتفاع سازه شده است. همچنین این سناریو توانست جابه‌جایی و پاسخ شتابی طبقات را کاهش داده و بدون ایجاد تغییر اساسی در الگوی کلی مودهای ارتعاشی، عملکرد دینامیکی سازه را بهبود دهد. تحلیل هزینه-دریفت و جبهه پارتو نشان داد که افزایش هزینه مقاوم‌سازی تا یک محدوده مشخص باعث کاهش محسوس دریفت می‌شود، اما پس از آن، بهبود عملکرد با آهنگ کمتری ادامه می‌یابد. بنابراین، افزایش نامحدود هزینه الزاماً منجر به ارتقای چشمگیر عملکرد لرزه‌ای نمی‌شود و انتخاب طرح نهایی باید بر اساس موازنه میان کارایی لرزه‌ای و صرفه اقتصادی انجام گیرد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، سناریوی بهینه انتخاب‌شده توانسته است تعادلی مناسب میان کاهش دریفت، کنترل پاسخ لرزه‌ای و هزینه اجرایی برقرار کند. در مجموع، یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که بهره‌گیری از تحلیل عددی و بهینه‌سازی در محیط MATLAB می‌تواند ابزار مؤثری برای پشتیبانی از تصمیم‌گیری در انتخاب طرح‌های مقاوم‌سازی لرزه‌ای باشد.

کلمات کلیدی : مقاوم‌سازی لرزه‌ای بهینه‌سازی دریفت بین‌طبقه‌ای جبهه پارتو matlab سازه پنج‌طبقه