ارزیابی اثربخشی بسته‌های تشویقی نوسازی بافت فرسوده در تهران: تحلیل موانع تحقق‌پذیری و پیامدهای کالبدی-اجتماعی (مطالعه موردی: منطقه ۱۲ شهرداری تهران)

ارزیابی اثربخشی بسته‌های تشویقی نوسازی بافت فرسوده در تهران: تحلیل موانع تحقق‌پذیری و پیامدهای کالبدی-اجتماعی (مطالعه موردی: منطقه ۱۲ شهرداری تهران)

زهرا کاری1 شکیبا پیشه ور2

1) کارشناسی ارشد مدیریت شهری دانشگاه تهران
2) پژوهشگر دکتری شهرسازی تخصصی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران

کد IOI مقاله : ABZE-ABHHEF
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مهندسی عمران ، معماری ، مصالح ساختمانی و محیط زیست(caucong.com)
چکیده :
    بافت‌های فرسوده شهری به دلیل فرسودگی کالبدی، ریزدانگی قطعات، ضعف زیرساخت‌ها، نفوذناپذیری شبکه معابر و آسیب‌پذیری در برابر مخاطرات، از مهم‌ترین چالش‌های توسعه پایدار شهری در کلان‌شهرها به شمار می‌روند. در سال‌های اخیر، سیاست‌گذاران با هدف تسریع فرآیند نوسازی و ارتقای کیفیت محیط شهری، بسته‌های تشویقی متعددی را در قالب مشوق‌های شهرسازی، مالی و اداری به اجرا گذاشته‌اند؛ با این حال، میزان اثربخشی این سیاست‌ها و تحقق اهداف پیش‌بینی‌شده همچنان محل بحث است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی اثربخشی بسته‌های تشویقی نوسازی بافت فرسوده، تحلیل موانع تحقق‌پذیری و بررسی پیامدهای کالبدی–اجتماعی ناشی از اجرای آن‌ها در منطقه ۱۲ شهرداری تهران انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی–تحلیلی است. داده‌های پژوهش از طریق مطالعات اسنادی، بررسی اسناد و قوانین مرتبط، پرسشنامه و مصاحبه با خبرگان و ذی‌نفعان گردآوری می‌شود و به‌منظور تحلیل داده‌ها از روش‌های آمار توصیفی و استنباطی و مدل‌های تصمیم‌گیری متناسب با اهداف پژوهش استفاده خواهد شد. چارچوب تحلیلی پژوهش بر سه بعد اصلی شامل اثربخشی بسته‌های تشویقی، موانع تحقق‌پذیری و پیامدهای کالبدی–اجتماعی استوار است. انتظار می‌رود نتایج پژوهش نشان دهد که اگرچه بسته‌های تشویقی در افزایش انگیزه نوسازی و بهبود برخی شاخص‌های کالبدی نقش مؤثری داشته‌اند، اما عواملی نظیر پیچیدگی مالکیت، محدودیت‌های اقتصادی، نارسایی‌های نهادی، طولانی بودن فرآیندهای اداری و ضعف هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی، میزان تحقق اهداف سیاستی را کاهش داده است. همچنین پیش‌بینی می‌شود پیامدهای این سیاست‌ها در ابعاد کالبدی بیش از ابعاد اجتماعی نمایان باشد. یافته‌های این پژوهش می‌تواند مبنایی برای بازنگری در سیاست‌های تشویقی، ارتقای کارآمدی برنامه‌های بازآفرینی شهری و بهبود فرآیند تصمیم‌گیری در حوزه نوسازی بافت‌های فرسوده، به‌ویژه در بافت‌های تاریخی و مرکزی شهر تهران، فراهم آورد.

کلمات کلیدی : واژه‌هاي كليدي بافت فرسوده بازآفرینی شهری بسته‌های تشویقی اثربخشی سیاست تحقق‌پذیری منطقه ۱۲ تهران