از نقشهٔ آسیب‌پذیری تا تصمیم عادلانه: طراحی و اعتبارسنجی مفهومی چارچوب دوقلوی دیجیتال حداقلی مبتنی بر Geo-AI برای اولویت‌بندی مداخلات تاب‌آوری و عدالت فضایی در سکونتگاه‌های غیررسمی سنندج

از نقشهٔ آسیب‌پذیری تا تصمیم عادلانه: طراحی و اعتبارسنجی مفهومی چارچوب دوقلوی دیجیتال حداقلی مبتنی بر Geo-AI برای اولویت‌بندی مداخلات تاب‌آوری و عدالت فضایی در سکونتگاه‌های غیررسمی سنندج

میلاد کیانپور1

1) پژوهشگر دکتری گروه معماری و شهرسازی واحد کرمانشاه, دانشگاه آزاد اسلامی کرمانشاه, ایران

کد IOI مقاله : ACCA-ACAHBE
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی علوم، مهندسی و فن آوری های نو(secongress.com)
چکیده :
    رشد سریع شهرهای متوسط ایران، به‌ویژه در بستر توپوگرافی کوهستانی و محدودیت اراضی قابل‌ساخت، برنامه‌ریزی برای سکونتگاه‌های غیررسمی را به یکی از چالش‌های جدی توسعهٔ شهری تبدیل کرده است. سنندج نمونه‌ای روشن از هم‌زمانیِ گسترش حاشیه‌نشینی، فشار بر اراضی حساس، نابرابری در دسترسی به خدمات، و آسیب‌پذیری در برابر مخاطرات طبیعی است. هدف این مقاله، طراحی و اعتبارسنجی مفهومی یک چارچوب دوقلوی دیجیتال حداقلی مبتنی بر Geo-AI برای اولویت‌بندی مداخلات تاب‌آوری در سکونتگاه‌های غیررسمی سنندج است؛ چارچوبی که علاوه بر شدت آسیب‌پذیری، توزیع منافع میان گروه‌های ساکن، هزینهٔ اجرا و خطر جابه‌جایی را نیز در تصمیم‌گیری لحاظ کند. روش پژوهش، طراحی مفهومی مبتنی بر مرور هدفمند منابع منتخب و تحلیل محتوای کیفی است. برون‌داد اصلی، معماری پنج‌لایه‌ای شامل داده، تشخیص، سناریو، داوری توزیعی و بازخورد است. سه سناریوی سیاستی برای مقایسه پیشنهاد شده‌اند. معیار داوری، صرفاً کاهش میانگین آسیب‌پذیری نیست؛ بلکه بهبود وضعیت کم‌برخوردارترین واحدها، کاهش شکاف خدمات و پرهیز از پیامدهای ناعادلانهٔ مداخله نیز باید سنجیده شود. اثربخشی چارچوب در سنندج هنوز آزمون نشده است.

کلمات کلیدی : عدالت فضایی تاب‌آوری شهری دوقلوی دیجیتال حداقلی geo ai سکونتگاه غیررسمی تصمیم‌یاری مکانی سنندج