بهینه‌سازی استوار و چندمرحله‌ای تصادفی برای کربن‌زدایی عمیق و استراتژی سبد محصولات در پتروپالایشگاه‌های یکپارچه تحت عدم قطعیت عمیق

بهینه‌سازی استوار و چندمرحله‌ای تصادفی برای کربن‌زدایی عمیق و استراتژی سبد محصولات در پتروپالایشگاه‌های یکپارچه تحت عدم قطعیت عمیق

فرگل پاک طینت1

1) کارشناسی ارشد مدیریت صنعتی

کد IOI مقاله : ACCA-ACZZEC
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی علوم، مهندسی و فن آوری های نو(secongress.com)
چکیده :
    تغییر الگوی تقاضای جهانی سوخت و تشدید الزامات زیست‌محیطی، پتروپالایشگاه‌های یکپارچه را با چالش استراتژیک تغییر چیدمان فرایندی و کربن‌زدایی مواجه ساخته است. مسئله اصلی این پژوهش، نحوه اتخاذ تصمیمات سرمایه‌گذاری چندمرحله‌ای و تعیین سبد بهینه محصولات در شرایط عدم قطعیت عمیق ناشی از نوسانات قیمت نفت، نرخ جریمه‌های انتشار کربن و تقاضای محصولات پتروشیمیایی است. هدف این مقاله، ارائه یک الگوی تصمیم‌گیری پویا برای گذار از ساختار پالایشگاهی سنتی به مجتمع‌های کم‌کربن پتروپالایشگاهی با بیشترین تاب‌آوری مالی است. روش پژوهش مبتنی بر یک مدل ریاضی یکپارچه «بهینه‌سازی استوار و چندمرحله‌ای تصادفی» (Robust Multi-Stage Stochastic Optimization) است که افق برنامه‌ریزی میان‌مدت و بلندمدت را پوشش می‌دهد. در این مدل، درخت‌های سناریوی تصادفی برای نمادسازی عدم قطعیت‌های بازار و انحرافات استوار برای کنترل ریسک بودجه‌بندی به کار گرفته شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اعمال استراتژی کربن‌زدایی پیش‌دستانه همراه با افزایش سهم تولید الفین‌ها و آروماتیک‌ها، نرخ سودآوری پتروپالایشگاه را در مواجهه با شدیدترین سناریوهای افت تقاضای سوخت تا ۲۴ درصد ارتقا می‌دهد. همچنین نتایج مشخص ساخت که مدل پیشنهادی بدون افت قابل توجه در تابع هدف، ریسک تصمیم‌گیری تحت نوسانات شدید بازار را به میزان ۳۱ درصد نسبت به مدل‌های deterministic کاهش می‌دهد. این الگوی ریاضی ابزاری کاربردی و مطمئن جهت مدیریت استراتژیک ریسک و سرمایه‌گذاری برای مدیران ارشد صنعت نفت ارائه می‌کند.

کلمات کلیدی : بهینه‌سازی استوار برنامه‌ریزی تصادفی چندمرحله‌ای پتروپالایشگاه‌های یکپارچه عدم قطعیت عمیق کربن‌زدایی سبد بهینه محصولات مدیریت استراتژیک ریسک