تحلیل انتقادی رویکرد مینیمالیستی در معماری داخلی مسکونی معاصر ایران از منظر هویت فرهنگی و هویت مکان

تحلیل انتقادی رویکرد مینیمالیستی در معماری داخلی مسکونی معاصر ایران از منظر هویت فرهنگی و هویت مکان

زهرا وصف وند1

1) پژوهشگر مستقل معماری داخلی

کد IOI مقاله : ACDK-ACAAZA
محل انتشار : چهارمین کنفرانس مهندسی عمران، معماری و شهرسازی(4cau.ir)
چکیده :
    گسترش طراحی‌های مینیمالیستی در فضای داخلی خانه‌های معاصر، پرسش نسبت میان سادگی بصری و تداوم هویت فرهنگی را برجسته کرده است؛ با این حال، یکسان‌انگاری حذف تزئینات با بی‌هویتی، رابطه پیچیده انسان و مکان را ساده می‌کند. پژوهش حاضر با هدف بازخوانی انتقادی این رابطه در مسکن معاصر ایران، این پرسش را مطرح می‌کند که چگونه می‌توان میان مینیمالیسم به‌مثابه منطق طراحی و مینیمالیسم به‌مثابه الگوی صوریِ قابل تکرار تمایز گذاشت و هرکدام را از منظر هویت ارزیابی کرد. روش پژوهش کیفی، مبتنی بر تحلیل اسنادی و سنتز تفسیریِ هدفمندِ ۱۷ منبع فارسی و انگلیسی شامل مطالعات ایرانی مسکن، نظریه‌های هویت مکان و مباحث مینیمالیسم است. شواهد در چهار محورِ صورت بصری و مادی، سازمان اجتماعی‌ـ‌فضایی، امکان تصرف و شخصی‌سازی و تجربه هویتیِ ساکن مقایسه شدند. حاصل تحلیل نشان می‌دهد نشانه‌های تزئینی تنها یکی از راه‌های بازنمایی فرهنگ‌اند؛ در مقابل، حریم، نحوه پذیرایی، انعطاف‌پذیری و امکان تغییر محیط نیز می‌توانند به تداوم فرهنگی یاری برسانند. از سوی دیگر، احساس تعلق و اصالت ادراک‌شده از مدارک بصری به‌تنهایی قابل استنتاج نیست. دستاورد مقاله، یک چارچوب چهارلایه برای نقد و ارزیابی طراحی داخلی مینیمالیستی است که به‌جای داوری سبک‌شناختیِ کلی، سازگاری تصمیم‌های فضایی با شیوه زندگی و معنای مکان را می‌سنجد. این چارچوب ماهیتی پیشنهادی دارد و اعتبارسنجی آن مستلزم مطالعه کاربران است.

کلمات کلیدی : مینیمالیسم معماری داخلی مسکونی هویت فرهنگی هویت مکان اصالت فضایی