طراحی هتل پنج‌ستاره با رویکرد معماری بایوفیلیک در منطقه ۲۲ تهران

طراحی هتل پنج‌ستاره با رویکرد معماری بایوفیلیک در منطقه ۲۲ تهران

سیامک پناهی1 سارا سرشار2

1) دانشیارگروه معماری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی
2) دانشجو کارشناسی ارشد گروه معماری؛ واحد علوم و تحقیقات؛ دانشگاه آزاد اسلامی

کد IOI مقاله : ACDK-ACZKCK
محل انتشار : چهارمین کنفرانس مهندسی عمران، معماری و شهرسازی(4cau.ir)
چکیده :
    رشد شهرنشینی و گسترش فضاهای مصنوع، فاصله انسان از طبیعت و پیامدهایی مانند افزایش استرس و کاهش کیفیت تجربه فضایی را به دنبال داشته است. هتل‌های پنج‌ستاره نیز به‌عنوان فضاهایی فراتر از اقامت، نیازمند تأمین آسایش و ایجاد تجربه‌ای ماندگار هستند. معماری بایوفیلیک با بهره‌گیری از نور، گیاهان، آب، مصالح و تهویه طبیعی و مناظر، می‌تواند هم‌زمان به نیازهای روانی و اهداف زیست‌محیطی پاسخ دهد (Wilson, 1984; Kellert, 2018) منطقه ۲۲ تهران نیز با برخورداری از دریاچه چیتگر، کوهستان و فضاهای سبز، ظرفیت مناسبی برای به‌کارگیری این رویکرد دارد. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی، توصیفی ـ تحلیلی و با بهره‌گیری از روش استقرایی و مطالعه موردی انجام شده است. مبانی نظری طراحی بایوفیلیک از مطالعات کتابخانه‌ای استخراج و سپس چهار نمونه خارجی و سه نمونه داخلی بر اساس مؤلفه‌های بایوفیلیک تحلیل و مقایسه شدند. نتایج نشان می‌دهد راهکارهای مؤثر بایوفیلیک در هتل‌ها شامل ارتباط بصری با طبیعت، فضای سبز عمودی، تهویه و سایه‌اندازی طبیعی، استفاده از آب، مصالح بومی و بازیافتی، پیوند فضای داخلی و خارجی و توجه به هویت مکانی است. در نمونه‌های داخلی، کمبود فضای سبز عمودی، وابستگی به سیستم‌های مکانیکی و ضعف در استفاده از آب، مصالح طبیعی و هویت بومی مشاهده شد. بر این اساس، تلفیق حیاط مرکزی، باغ ایرانی، بادگیر، باغ‌های آسمانی و طراحی غیرفعال اقلیمی می‌تواند چارچوب مناسبی برای طراحی هتل بایوفیلیک در تهران باشد. تلفیق معماری بایوفیلیک با الگوهای بومی ایران می‌تواند با ارتقای تجربه اقامت و سلامت روانی کاربران، به کاهش مصرف انرژی و افزایش پایداری محیطی کمک کند. در طرح پیشنهادی، باغ‌های آسمانی، حیاط مرکزی، کریدورهای دید، فضای سبز عمودی، آب و راهکارهای اقلیمی به‌عنوان عناصر اصلی طراحی به‌کار گرفته شده‌اند. بر اساس ارزیابی پایان‌نامه، این راهکارها می‌توانند مصرف انرژی را تا حدود ۵۵ درصد کاهش دهند.

کلمات کلیدی : معماری بایوفیلیک هتل پنج‌ستاره منطقه ۲۲ تهران باغ ایرانی پایداری اقلیمی سلامت روانی