چالش‌های اجرای حسابداری تعهدی در شهرداری کاشان: یک تحلیل اسنادی

علیرضا سپهری¹

1) فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد مدیریت دولتی – دانشگاه آزاد اسلامی – نراق - ایران -

کد IOI مقاله : ACEE-ACZGBA
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی پژوهش در حسابداری، مدیریت، اقتصاد و علوم انسانی(meaconf.com)
چکیده :
    استقرار حسابداری تعهدی در شهرداری‌ها، گامی بنیادین در راستای ارتقای شفافیت، پاسخگویی مالی و بهبود مدیریت دارایی‌های عمومی است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالش‌های اجرای حسابداری تعهدی در شهرداری کاشان، با بهره‌گیری از روش «تحلیل اسنادی کیفی» و بر پایه الگوی ارزیابی اسکات (۱۹۹۰) انجام شده است. در این راستا، مجموعه‌ای از قوانین بالادستی، آیین‌نامه‌های مالی، دستورالعمل‌های اجرایی و گزارش‌های سازمانی مورد بازخوانی و تحلیل مضمون قرار گرفتند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که گذار به نظام تعهدی در شهرداری کاشان، نه یک مسئله صرفاً فنی، بلکه فرایندی پیچیده و چندبعدی است که با چالش‌هایی در پنج حوزه «مقرراتی» (تعارض آیین‌نامه مالی ۱۳۴۶ با قوانین نوین)، «سازمانی» (جزیره‌ای بودن واحدها)، «منابع انسانی» (فقر دانش تخصصی)، «فرایندی» (نقص در چرخه‌های درآمد و تعهد) و «فناورانه» (ناسازگاری زیرساخت‌های سامانه‌ای) مواجه است. تحلیل‌ها حاکی از پدیده «انطباق صوری» است که در آن، شهرداری به دلیل الزامات قانونی، ساختار ظاهری سیستم را به مبنای تعهدی تغییر داده، اما رویه‌های عملیاتی و ذهنیت سازمانی همچنان بر مبنای نقدی استوار مانده است. در نهایت، ضمن ارائه یک مدل علّی از تعامل این چالش‌ها، پیشنهادهایی شامل تدوین «شیوه‌نامه بومی‌سازی مالی»، تشکیل «کمیته راهبری گذار»، بازتعریف نقش کارکنان از خزانه‌داری به تحلیلگر مالی و ایجاد درگاه‌های تبادل داده (API) برای یکپارچه‌سازی سامانه‌ها ارائه گردیده است تا گذار از یک سازمان «هزینه‌محور» به «ارزش‌آفرین» تسهیل گردد.

کلمات کلیدی : حسابداری تعهدی شهرداری تحلیل اسنادی پاسخگویی مالی انطباق صوری شهرداری کاشان