تدوین چارچوبی مفهومی برای تلفیق طراحی بیوفیلیک، راهبردهای نورگیری معماری بومی و هوش مصنوعی مولد در طراحی داخلی معاصر، با تأکید بر هویت زمینه‌ای و ملاحظات بهزیستی

تدوین چارچوبی مفهومی برای تلفیق طراحی بیوفیلیک، راهبردهای نورگیری معماری بومی و هوش مصنوعی مولد در طراحی داخلی معاصر، با تأکید بر هویت زمینه‌ای و ملاحظات بهزیستی

مهرداد اقبالی زاده1

1) کارشناسی ارشد معماری داخلی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد

کد IOI مقاله : ACFE-ACACCF
محل انتشار : هشتمین کنفرانس بین المللی و نهمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری(9iccacs.ir)
چکیده :
    گسترش هوش مصنوعی مولد، امکان تولید سریع گزینه‌های تصویری را در مراحل اولیه طراحی معماری داخلی افزایش داده است؛ بااین‌حال، جذابیت بصری یک تصویر به‌تنهایی نشان‌دهنده سازگاری فرهنگی، کیفیت نورگیری، عملکرد محیطی یا تأثیر مثبت آن بر بهزیستی کاربران نیست. از سوی دیگر، معماری بومی در تعامل با اقلیم، مصالح، فرهنگ و شیوه زندگی، راهبردهایی برای تنظیم نور روز، ایجاد سایه، حفظ حریم و سازمان‌دهی رابطه فضای داخل و خارج شکل داده است. مسئله اصلی این پژوهش، چگونگی تلفیق اصول طراحی بیوفیلیک، منطق عملکردی راهبردهای نورگیری بومی و قابلیت‌های هوش مصنوعی مولد در قالب چارچوبی برای ارزیابی اولیه طرح‌های داخلی معاصر است. پژوهش با رویکرد کیفی ـ تحلیلی و مرور هدفمند منابع علمی در چهار حوزه طراحی بیوفیلیک، نورگیری معماری بومی ایران، روشنایی انسان‌محور و هوش مصنوعی مولد در طراحی انجام شده است. مفاهیم استخراج‌شده در پنج بُعد شامل هویت و زمینه فرهنگی، ارتباط با طبیعت، کیفیت و زمان‌بندی نور، شواهد مرتبط با بهزیستی و قابلیت اعتماد خروجی‌های مولد سازمان‌دهی شده‌اند. بر این اساس، چارچوبی چهارمرحله‌ای شامل تعریف زمینه، استخراج اصول طراحی، تولید گزینه‌های اولیه و ارزیابی و اصلاح پیشنهاد می‌شود. یافته‌های تحلیلی نشان می‌دهند که انتقال منطق عملکردی عناصر بومی، از تقلید صرف شکل ظاهری آن‌ها مناسب‌تر است و خروجی‌های هوش مصنوعی باید به‌عنوان فرضیه‌های بصری اولیه بررسی شوند، نه راه‌حل‌های تأییدشده. چارچوب پیشنهادی ماهیتی مفهومی دارد و اعتبارسنجی آن به مطالعات تخصصی و تجربی آینده نیازمند است.

کلمات کلیدی : طراحی بیوفیلیک معماری بومی نورگیری طبیعی هوش مصنوعی مولد معماری داخلی هویت زمینه‌ای