تحلیل اثر توانمندسازی اجتماع محلی و مشارکت عمومی بر ارتقای تاب‌آوری اجتماعی بافت های تاریخی (بازار تاریخی تبریز)

تحلیل اثر توانمندسازی اجتماع محلی و مشارکت عمومی بر ارتقای تاب‌آوری اجتماعی بافت های تاریخی (بازار تاریخی تبریز)

شهرزاد آئینه چی1

1) دکترای رشته مرمت بنا و بافت تاریخی

کد IOI مقاله : AZAE-AZFZBF
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی مهندسی عمران ، معماری ، مصالح ساختمانی و محیط زیست(caucong.com/4th)
چکیده :
    تاب‌آوری اجتماعی و پتانسیل‌های موجود در جامعه، مشکلات پس از رخداد سوانح را تعدیل، دوباره بازسازی و بازتوانی جامعه را کوتاه می‌نماید. این اقدام نیازمند توانمندسازی و آماده ساختن مردم به‌منظور کاهش مخاطرات سوانح است. بافت تاریخی شهرها خصوصاً بازارها به دلیل مسقف بودن، تنگی معابر و برخورداری از تراکم جمعیتی زیاد در وضعیت بدتری قرار دارند و ازاین‌رو بیش از سایر قسمت‌های شهر در برابر سوانح غیرمترقبه آسیب‌پذیر هستند. این بافت‌ها با خطرات گوناگون اجتماعی، اقتصادی، کالبدی و محیطی روبرو بوده و لذا در بسیاری از موارد روند استهلاک و تخریب را طی می‌کنند. با توجه به این امر، هدف پژوهش حاضر، تحلیل اثر راهبردهای اطلاع‌رسانی عمومی، فرهنگ‌سازی، استفاده از سرمایه‌های محلی، آموزش عملی و کاربردی، تقدیرگرایی، اعتماد اجتماعی و مشارکت مردمی به‌عنوان راهبردهای عمده واصلی در توانمندسازی ساکنان بافت تاریخی بازار تبریز، برافزایش تاب‌آوری اجتماعی آن است. در این مقاله سعی گردیده به‌منظور تکمیل سازی مبانی نظری، بررسی جامع اسناد و مدارک (پایان‌نامه‌های مربوط، پایگاه‌های اینترنتی، کتاب‌ها، مقالات مرتبط) انجام شود. در بخش گردآوری داده‌ها نیز روش کیفی (کارمیدانی) مدنظر قرار گرفت. بدین منظور اقدامات کیفی نظیر آشنایی و ارزیابی مسائل و مشکلات بافت تاریخی بازار تبریز پس از سوانح انجام شد. نتایج حاصل از کارمیدانی (مشاهدات، مصاحبه با ساکنین، مسئولین محلی و مستندسازی) به‌صورت نوشتاری ثبت گردید. نتایج بررسی نشان می‌دهد بین تاب‌آوری اجتماعی و توانمندسازی اجتماع محلی و مشارکت عمومی ارتباط تنگاتنگی وجود دارد. تمرکز بر نقاط قوت، دارایی‌ها و ظرفیت‌های موجود، ایجاد همبستگی اجتماعی، فضاهای آموزش‌دهنده، تشویق مردم به مشارکت در امور خودشان سبب بازگشت سریع‌تر جامعه‌ی آسیب‌دیده به شرایط عادی در بافت‌های تاریخی من‌جمله بازار تبریز می‌شود.

کلمات کلیدی : توانمندسازی اجتماع محلی مشارکت عمومی تاب‌آوری اجتماعی بازار تاریخی تبریز