کاربرد اینترنت اشیاء و فناوریهای هوشمند در مدیریت و بهینه سازی فضای سبز شهری

کاربرد اینترنت اشیاء و فناوریهای هوشمند در مدیریت و بهینه سازی فضای سبز شهری

سمیه شعبانی اقطائی1 عاطفه علیرضائی بجستانی2 احمد آزادی سمرغاوه3 سید مجید حسینی پناه4 مجتبی زمانی5

1) مسئول امور قراردادها، سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد
2) کارشناس سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد
3) کارشناس سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد
4) کارشناس سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد
5) کارشناس سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری مشهد

کد IOI مقاله : AZGB-ABDBEK
محل انتشار : یازدهمین کنگره سالانه ملی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری(11icsau.ir)
چکیده :
    شهرنشینی شتابان در دهه‌های اخیر، علاوه بر فرصت‌های توسعه، چالش‌های گسترده و متنوعی را برای جوامع انسانی به همراه داشته است. از جمله این چالش‌ها می‌توان به تغییرات آب و هوایی، کاهش شدید تنوع زیستی، افزایش آلودگی هوا، گرمایش موضعی در مناطق متراکم و در نتیجه، افت محسوس کیفیت زندگی شهروندان اشاره کرد. در این میان، فضای سبز شهری نه‌تنها به عنوان عنصری زیبایی‌شناختی بلکه به عنوان یکی از ارکان اساسی در ایجاد تعادل اکولوژیکی، ارتقای سلامت روانی و جسمی شهروندان و مقابله با آثار منفی شهرنشینی شناخته می‌شود. اهمیت این فضاها در تحقق توسعه پایدار شهری روزبه‌روز پررنگ‌تر شده و توجه پژوهشگران و سیاست‌گذاران را به خود جلب کرده است. در سال‌های اخیر، ظهور و گسترش فناوری‌های نوین از جمله اینترنت اشیاء، هوش مصنوعی، و فناوری‌های سنجش از دور تحولی بنیادین در نگرش و رویکرد مدیریت شهری ایجاد کرده است. این فناوری‌ها امکان جمع‌آوری، تحلیل و پردازش داده‌های محیطی را در مقیاسی بی‌سابقه فراهم کرده‌اند و به مدیران شهری اجازه می‌دهند تا تصمیم‌هایی دقیق‌تر، سریع‌تر و مبتنی بر شواهد در زمینه نگهداری، پایش و بهینه‌سازی فضاهای سبز اتخاذ کنند. بر اساس نتایج مطالعات موجود، سیستم‌های هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء و هوش مصنوعی قادرند با پایش لحظه‌ای پارامترهای محیطی مانند رطوبت خاک، دما، میزان دی‌اکسیدکربن و سایر شاخص‌های کیفی محیط، زمینه تصمیم‌گیری‌های دقیق‌تر در زمینه آبیاری خودکار، مصرف بهینه منابع (به‌ویژه آب)، افزایش تنوع زیستی، کاهش جزایر گرمایی شهری و بهبود کیفیت هوای مناطق متراکم را فراهم آورند. این سامانه‌ها علاوه بر بهبود عملکرد زیست‌محیطی، به ارتقای کارایی اقتصادی و کاهش هزینه‌های نگهداری فضای سبز نیز کمک می‌کنند. با وجود مزایای چشمگیر، این فناوری‌ها با چالش‌هایی نیز روبه‌رو هستند که از جمله می‌توان به شکاف دیجیتال بین مناطق برخوردار و کم‌برخوردار، مسائل مربوط به حریم خصوصی داده‌ها، امنیت سایبری، و هزینه‌های نسبتاً بالای استقرار و نگهداری زیرساخت‌های هوشمند اشاره کرد.

کلمات کلیدی : شهر هوشمند فضای سبز شهری اینترنت اشیاء هوش مصنوعی بهینه‌سازی پایش محیطی