خودکشی و زبان: بررسی رابطه‌ی سکوت، بیان‌ناپذیری و کنش مرگ در روانکاوی لکان

خودکشی و زبان: بررسی رابطه‌ی سکوت، بیان‌ناپذیری و کنش مرگ در روانکاوی لکان

سحر صنیعی1

1) عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی

کد IOI مقاله : AZGC-AAGHDC
محل انتشار : اولین کنفرانس بین المللی افق های نوین در مدیریت، تجارت، اقتصاد و علوم انسانی(icmbe.com)
چکیده :
    خودکشی یکی از معضلات بنیادین سلامت روان در جهان معاصر است که در سطح فردی و اجتماعی پیامدهای گسترده‌ای دارد. بیشتر پژوهش‌ها خودکشی را به‌عنوان پیامد افسردگی، اختلالات روانی یا فشارهای اجتماعی ـ اقتصادی بررسی کرده‌اند؛ اما کمتر به ابعاد زبانی و روان‌کاوانه‌ی آن پرداخته شده است. در این مقاله، با تکیه بر روان‌کاوی لکان، خودکشی نه صرفاً یک کنش بالینی، بلکه نوعی کنش زبانی ـ ضدزبانی تحلیل می‌شود. پرسش اصلی آن است که چه نسبتی میان سکوت، بیان‌ناپذیری (Unspeakability) و کنش مرگ وجود دارد. یافته‌های نظری نشان می‌دهد که بسیاری از افراد در آستانه‌ی خودکشی به سکوت فرو می‌روند؛ سکوتی که نشانه‌ی فروپاشی امکان نمادین‌سازی تجربه‌ی رنج و مواجهه‌ی مستقیم با امر واقعی (the Real) است. در این وضعیت، خودکشی به‌مثابه‌ی خروج رادیکال از نظم نمادین (Symbolic Order) و نفی دیگری بزرگ (L’Autre) رخ می‌دهد. تحلیل این فرآیند نشان می‌دهد که سکوت و بیان‌ناپذیری را می‌توان به‌عنوان شاخص‌های هشداردهنده در مداخلات بالینی شناسایی کرد. در نهایت، مقاله استدلال می‌کند که گشودن امکان زبان، چه از طریق روان‌درمانی لکانی و چه از طریق روایت‌درمانی و هنر‌درمانی، می‌تواند راهبردی مؤثر برای بازگرداندن سوژه به نظم نمادین و پیشگیری از خودکشی باشد.

کلمات کلیدی : خودکشی سکوت بیان‌ناپذیری کنش مرگ روان‌کاوی لکان نظم نمادین امر واقعی