اندیشه و رویکرد فرهنگی، سیاسی و اجتماعی سید محمدباقر حجازی در روزنامۀ وظیفه

سید مهدی عسکری¹

1) کارشناس ارشد زمین‌شناسی - زبان و ادبیات فارسی؛ موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران

کد IOI مقاله : AZGK-AZFCAZ
محل انتشار : نوزدهمین کنفرانس بین‌المللی مطالعات زبان، ادبیات، فرهنگ و تاریخ – اسپانیا 2024(https://civilica.com/doc/2098845)
چکیده :
    در این مقاله با روش کتابخانه‌ای ضمن مرور و تحلیل اسناد موجود با واکاوی یادداشت‌های برجستۀ دکتر سید محمدباقر حجازی مدیر روزنامۀ وظیفه، به بررسی اندیشه و رویکرد او در طول فعالیت‌های فرهنگی و سیاسی‌اش به‌منظور معرفی دقیق‌تر او و با هدف آشنایی و شناخت بیشترِ اندیشه، قلم و اهدافش اقدام شده است. با جمع‌بندی مستندات، خاطرات و یادداشت‌هایی که دربارۀ سید محمدباقر حجازی نوشته شده و رویۀ فکری و سیاسی او در روزنامۀ وظیفه، می‌توان نتیجه گرفت که روش سیاسی-اجتماعی او چندبعدی و فراجناحی و براساس اعتدال و میانه‌روی بوده و صراحت کلام وی در نوشتارهایش به دلیل حس وطن‌دوستی و نگرانی‌اش از آیندۀ مملکت و خطر دیکتاتوری و تلاش برای بهبود شرایط برای آیندگان بوده است. او از یک طرف به‌واسطۀ تربیت در خانواده‌ای مذهبی و بالندگی زیر نظر یک روحانی مقید و معتقد (پدرش حاج سید مصطفی)، پایبند به اصول اسلامی بوده و از طرف دیگر به‌عنوان یک روشنفکر و اهل قلم و مراوده با اهل علم و سیاست، ناقد کج‌روی‌ها و ناکارآمدی‌های مدیریتی کشور و دلسوز میهن و مردم خویش بوده است. تیترها و تعبیرهای شگفت‌انگیز نشریۀ وظیفه، به‌ویژه در سال‌های پایانی انتشار آن و محقق‌شدن بسیاری از پیش‌بینی‌های سیاسی موجود در آن عناوین (مثل پیش‌بینی انقلاب در ایران و دگرگونی کمونیسم در شوروی) نشان‌دهندۀ دانش چندوجهی و تشخیص درست و شهامت ابراز آن، همچنین بهترین حجت و مدافع اندیشه و راه این شخصیت مردمی، دلسوز، متعهد، میهن‌پرست، صاحب‌نظر و آینده‌نگر است.

کلمات کلیدی : بیرم لارستان سید مصطفی حجازی سید محمدباقر حجازی روزنامۀ وظیفه