پیام رسان بله
نقش عناصر پایداری در ساختار سکونتگاه‌های سنتی ایران: راهی به سوی معماری و توسعه پایدار
نقش عناصر پایداری در ساختار سکونتگاه‌های سنتی ایران: راهی به سوی معماری و توسعه پایدار
سید نیما هاشمی1 ترمه فرح مرزی2 آویده طلایی3
1) دانشجو کارشناسی ارشد معماری گرایش معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تهران غرب دانشگاه آزاد اسلامی،ایران، )
2) دانشجوی کارشناسی‌ارشد، دانشکده هنر و معماری، واحد تهران غرب دانشگاه آزاد اسلامی، تهران،
3) استاد یار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تهران غرب دانشگاه آزاد اسلامی،
کد IOI مقاله
:
AAAB-AAHEAZ
محل انتشار :
دومین کنگره بین المللی علوم مهندسی و توسعه شهری پایدار(dtuconf.com)
چکیده :
معماری سنتی ایران نمایشگرِ تعامل عمیق میان انسان، طبیعت و فرهنگ بومی است؛ الگویی ذاتاً پایدار که ریشه در تداوم تاریخی و خرد بومی دارد. سکونتگاه‌های سنتی ایرانی با بهره‌گیری از دانش محیطی، اصول طراحی غیرفعال، و استفاده از مصالح محلی همچون خشت، آجر، سنگ و چوب، به تعادلی میان نیازهای زیستی، اقلیمی و فرهنگی دست یافته‌اند.
هدف این پژوهش، بررسی و تبیین نقش عناصر پایداری در ساختار سکونتگاه‌های سنتی ایران و تحلیل چگونگی انطباق این الگوهای تاریخی با اصول معماری و توسعه پایدار معاصر است. روش تحقیق به‌صورت توصیفی–تحلیلی می‌باشد.
یافته‌ها نشان می‌دهد عناصر پایداری در این سکونتگاه‌ها شامل سازگاری کامل با اقلیم، بهره‌گیری از انرژی‌های طبیعی، استفاده از مصالح محلی کم‌مصرف، ساختار فضایی درون‌گرا و سازمان اجتماعی پایدار است. اجزایی مانند بادگیر، حیاط مرکزی، حوض، دیوارهای ضخیم و ایوان‌های سایه‌دار نه‌تنها موجب کاهش مصرف انرژی و حفظ آسایش حرارتی می‌شوند، بلکه سلامت محیطی و روانی ساکنان را نیز تقویت می‌کنند.
در این سکونتگاه‌ها، «فرم تابع عملکرد» است و زیبایی از هماهنگی با محیط پیرامون پدید می‌آید؛ مفهومی که می‌توان آن را «زیبایی پایدار» نامید. تحلیل‌های مقایسه‌ای نشان می‌دهد که اصول معماری سنتی ایران با سه بُعد اصلی توسعه پایدار – یعنی ابعاد محیطی، فرهنگی و اقتصادی – هم‌راستا هستند.
این اصول قابلیت تطبیق و نوسازی از طریق فناوری‌های نوین را دارند. بنابراین، بازنگری و احیای ساختارهای معماری سنتی می‌تواند مبنایی برای طراحی پایدار معاصر باشد؛ مسیری که با تلفیق دانش بومی و فناوری مدرن، راهکاری امیدبخش برای ارتقای کیفیت زندگی، پایداری زیست‌محیطی و هویت فرهنگی در توسعه شهری آینده فراهم می‌آورد.
کلمات کلیدی : پایداری سکونتگاه‌های سنتی معماری پایدار توسعه پایدار زیبایی پایدار